1.Κάθε Εγκυμοσύνη είναι μια Επιθυμητή Εγκυμοσύνη. Κάθε Παιδί είναι ένα Επιθυμητό Παιδί. Τα ανεπιθύμητα παιδιά, συνήθως, δεν βιώνουν αγάπη, υφίστανται σκληρή συμπεριφορά και παραμελούνται, με αποτέλεσμα να εμφανίζουν μελλοντικά παραβατική ή εγκληματική συμπεριφορά και εθίζονται στη χρήση αλκοόλ/ ναρκωτικών.
2.Κάθε Εγκυμοσύνη έχει Κατάλληλη Διατροφή και Φροντίδα – ιατρική και ψυχολογική- ελεύθερη από αλκοόλ, ναρκωτικά, κάπνισμα και άλλους επιβλαβείς αγχογόνους παράγοντες.
3.Φυσικός Τοκετός – αποφύγετε, όπου είναι δυνατό, γυναικολογική φαρμακευτική αγωγή, κουτάλες και βεβιασμένο τοκετό, χωρίς πρώιμο κόψιμο του ομφάλιου λώρου. Η μητέρα ελέγχει τη θέση τοκετού και δεν απομακρύνεται το νεογέννητο από τη μητέρα. Το νεογέννητο διατηρεί στενή σωματική επαφή με τη μητέρα για τον θηλασμό και τη μητρική φροντίδα.
4. Όχι περιτομή του νεογέννητου. Ο τραυματικός πόνος της περιτομής στο νεογέννητο έχει επιδρά αρνητικά στην ομαλή ανάπτυξη του εγκεφάλου, εμποδίζει το στοργικό δέσιμο με τη μητέρα και μακροπρόθεσμα επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο το άτομο βιώνει τον πόνο και την ευχαρίστηση στη ζωή.
5.Θηλασμός σε κάθε Ζήτηση του νεογέννητου/ βρέφους/ παιδιού και «για δύο ή περισσότερα χρόνια», όπως συνιστάται από τον Διεθνή Οργανισμό Υγείας (WHO) και τη UNICEF. Η απουσία του θηλασμού έχει σίγουρα αρνητικές επιπτώσεις στην ομαλή ανάπτυξη του εγκεφάλου και του ανοσοποιητικού συστήματος του νεογέννητου, του βρέφους και του παιδιού. Η κωδικοποίηση της ανάπτυξης του εγκεφάλου σε συνδυασμό με την οσμή του σώματος της μητέρας κατά τη διάρκεια του θηλασμού είναι σημαντική για την μετέπειτα ανάπτυξη της σεξουαλικότητας.
6.Στενή σωματική επαφή που διατηρείται μεταξύ της μητέρας και του νεογέννητου/ βρέφους, καθώς η μητέρα το κρατά συνεχώς πάνω στο σώμα της κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους της ζωής του. Αυτό το συνεχές απαλό ερέθισμα της κίνησης του σώματος για το νεογέννητο/ βρέφος προσφέρει την καλύτερη δυνατή ανάπτυξη του εγκεφάλου και τη «Βασική Εμπιστοσύνη» που είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη γαλήνιας/ ευτυχισμένης συμπεριφοράς. Ενθαρρύνεται επίσης ο κοινός ύπνος του βρέφους με τη μητέρα «τα δύο πρώτα χρόνια ή περισσότερο». Το καθημερινό μασάζ του βρέφους/ παιδιού ενδυναμώνει ακόμη περισσότερο τη σωματική επαφή της μητέρας με το βρέφος/ παιδί. Ο πατέρας μπορεί επίσης να μάθει να συνδέεται στοργικά με το βρέφος και το παιδί του και να γίνεται μια πρόσθετη πηγή σωματικής στοργής.
7.Άμεση Παρηγοριά δίνεται στα βρέφη και τα παιδιά όταν κλαίνε. Κανένα βρέφος/ παιδί δεν πρέπει να αφήνεται να κλαίει μόνο μέχρι να κοιμηθεί.
8.Τα βρέφη και τα παιδιά είναι για να αγκαλιάζονται και δεν θα πρέπει ποτέ, σε καμία περίπτωση, να δέχονται σωματική βία. Όταν η γονεϊκή αγάπη κατά την παιδική ηλικία συγχέεται με επώδυνη άσκηση βίας, θα ενθαρρύνει τη δημιουργία βίαιης έκφρασης της αγάπης κατά την ενήλικη ζωή.
9. Τα Βρέφη και τα Παιδιά δικαιούνται το Σεβασμό μας και δεν θα πρέπει ποτέ να εξευτελίζονται ή να υφίστανται συναισθηματική κακοποίηση για κανέναν λόγο. Η αναδυόμενη σεξουαλικότητα κάθε παιδιού είναι απόλυτα σεβαστή.
10. Οι Μητέρες δικαιούνται Σεβασμό και δεν θα πρέπει να υποκαθίστανται από την Ιδρυματοποιημένη Φύλαξη η οποία βλάπτει τα παιδιά κάτω των πέντε ετών. Κοινοτικά κέντρα ανάπτυξης Μητέρας/ μωρού ή παιδιού θα έπρεπε να αντικαταστήσουν την Ιδρυματοποιημένη Φύλαξη
[επιστολή προς τις εφημερίδες "ελευθεροτυπία", "καθημερινή", "το ποντίκι", "αυγή", "το βήμα", "τα νέα"]
Είναι εύκολο να μην θηλάσεις το παιδί σου. Είναι γρήγορο, ελεγχόμενο και άκοπο να του δίνεις γάλα αγελάδας σε σκόνη. Είναι εύκολο και βολικό να ταΐζει το παιδί η γιαγιά, ο μπαμπάς, η νταντά, ενώ εσύ ξεκουράζεσαι απ’ τον τοκετό, ή επιστρέφεις στη δουλειά σου, ή βγαίνεις για καφέ με φίλες για να αισθανθείς ξανά άνθρωπος. Για να διεκδικήσεις το σώμα σου. Να βγεις μια βόλτα στα μαγαζιά, να αγοράσεις κρέμες για τις ραγάδες, κρέμες αδυνατίσματος και εξωραϊσμού, να δεις τηλεόραση. Να διεκδικήσεις τη ζωή σου – που την αγοράζεις με χρήμα.
Η αποτυχία του θηλασμού στην Ελλάδα είναι σύμπτωμα κοινωνικής παθολογίας, με κοινωνικές, πολιτισμικές, πολιτικές – και, φυσικά, οικονομικές αιτίες. Πόσο κοστίζει η διατροφή ενός βρέφους με τεχνητό γάλα? Αν ένα κουτί κοστίζει από 10-25 ευρώ[1] ανά εβδομάδα και αν επιμερίσουμε και τις δαπάνες για μπιμπερό, θηλές, θήκες αποθήκευσης της σκόνης, βραστήρες, μηχανές αποστείρωσης, κτλ., το μηνιαίο κόστος μπορεί να φτάσει τα 300 ευρώ ανά βρέφος, για τουλάχιστον 12 μήνες. Είναι δυνατόν? Σίγουρα οι εταιρίες που πουλούν αυτές τις σύγχρονες ανέσεις ξέρουν ακριβώς πόσα κερδίζουν από την ΣΧΕΔΟΝ ΚΑΘΕ ΜΙΑ[2] ελληνική οικογένεια…
Οι εταιρίες παρασκευής υποκατάστατων μητρικού γάλακτος, κατασκευής μπιμπερό και θηλών προωθούν τα προϊόντα τους σε μαιευτήρια και γιατρούς (έναντι «ανταποδοτικών οφελών») παραβιάζοντας τον Διεθνή Κώδικα Εμπορίας Υποκατάστατων Μητρικού Γάλακτος (World Health Assembly, 1981) τον οποίο έχει υιοθετήσει επισήμως το Ελληνικό κράτος. Δικτυωμένες σε όλα τα μαιευτήρια της χώρας, έχουν μια τσάντα έτοιμη με δώρα προς τις μητέρες, δίνουν το μπιμπερό στο βρέφος αμέσως μετά τη γέννηση και δεν ρωτούν καν τη μητέρα αν θέλει να θηλάσει. Υπονομεύουν συστηματικά την εμπιστοσύνη των γυναικών στην ανθρώπινη φύση τους, εφαρμόζοντας εμπνευσμένες στρατηγικές που παρουσιάζουν την τεχνητή διατροφή ως πανάκεια για «γερά, έξυπνα και ισορροπημένα παιδιά»… Με την ασίγαστη ανάγκη τους για κέρδος, εφαρμόζουν «επιστημονικές» τεχνικές για να πιέσουν τις ευάλωτες συναισθηματικά και βιολογικά νέες μητέρες να χρησιμοποιήσουν υποκατάστατα μητρικού γάλακτος – και πράγματι έχουν καταφέρει να πείσουν το συντριπτικό ποσοστό αυτών ότι η σύγχρονη γυναίκα, σαν από κάποιο καπρίτσιο της ανθρώπινης φύσης μετά από εκατομμύρια χρόνια κατά την εξέλιξή της στον 20ο αιώνα της κατανάλωσης και του κέρδους, δεν έχει την βιολογική ικανότητα να θηλάσει…
Τα κονιοποιημένα γάλατα δεν είναι επιλογή της σύγχρονης γυναίκας. Είναι επιλογή των γιατρών, του συστήματος υγείας, του νόμου “προστασίας” της μητρότητας, της διαφήμισης. Εξάλλου, οι σύγχρονες Ελληνίδες μητέρες έχουν, πράγματι, πολλούς λόγους να μη θηλάσουν: οι εργαζόμενες φοβούνται την ανεργία, οι κομψευόμενες νομίζουν ότι ο θηλασμός αλλοιώνει την «αισθητική» του στήθους, οι «ενημερωμένες» βλέπουν στα Μ.Μ.Ε. εικόνες γυναικών που θηλάζουν μόνο σε χώρες «του τρίτου κόσμου» που μαστίζονται από λιμούς, πολέμους, κτλ. σε αντιδιαστολή με εικόνες από τα γεμάτα υγεία και ευτυχία παιδιά (των εύπορων τάξεων) του δυτικού κόσμου που διατρέφονται με τα εμπορικά σκευάσματα που τα ίδια αυτά μέσα διαφημίζουν. Εξ άλλου, και μόνον το άγχος της ηδονής που μπορεί να νιώθει μία γυναίκα που θηλάζει μπορεί να εξηγήσει γιατί μία γυναίκα μπορεί να είναι σωματικά ικανή να παράγει γάλα αλλά συναισθηματικά ανίκανη να θηλάσει…
Με ποια λογική υπονομεύουμε τη φυσική και φυσιολογική διαδικασία διατροφής (και ανατροφής) των παιδιών μας, «κόβουμε» το γάλα της βιολογικής μητέρας και χορηγούμε στο βρέφος ένα χημικό «υποκατάστατο»? Με ποια λογική η πλειονότητα των γυναικών στον πλανήτη έχουν συναινέσει να συμμετάσχουν στο μεγαλύτερο πείραμα που έχει ποτέ εκτελεστεί σε ανθρώπους? Με ποια λογική υπομένουμε την αφύσικη «κανονικοποίηση» των λειτουργιών του ανθρώπινου σώματος – του γυναικείου σώματος?…
Ο θηλασμός αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα στην διατροφή και στην υγεία.
Θέλω πίσω το σώμα μου. Διεκδικώ το σώμα μου. Θέλω να θηλάζω το παιδί μου. Διεκδικώ το δικαίωμα να συνεχίσω τη φυσική ιστορία του είδους μου. Σέβομαι το δικαίωμα του παιδιού μου να θηλάσει. Διεκδικώ το δικαίωμα να μην είμαι καταναλώτρια – θέλω να είμαι άνθρωπος.
Δεκέμβριος 2009
Κατερίνα Χρυσανθοπούλου
[1] Για τις μητέρες που θέλουν «το καλύτερο» για το παιδί τους, υπάρχει και με 45 ευρώ οργανική κατσικίσια σκόνη, βιολογικό προϊόν –για όσες θεωρούν το στήθος της κατσίκας «πιο καλό» για το παιδί από το στήθος της αγελάδας – προφανώς και της μητέρας του… [2] Ενώ 90% των εγκύων δηλώνει ότι επιθυμεί να θηλάσει, μόλις το 8-10% το καταφέρνει ως τον 4ο μήνα ζωής του βρέφους [ο ΠΟΥ συστήνει ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ διατροφή με μητρικό γάλα για τους πρώτους 6 μήνες] ενώ η πλειονότητα θηλάζει μόνο για ένα μήνα.
Το έργο ενός γονέα, θαυμαστό απ’ όλες τις απόψεις, ξεκινά πριν από την εκδήλωση της ζωής και συνεχίζει όσο η ζωή συνεχίζεται. Η γυναίκα μέσα από την αγάπη συνδέεται με τον άνδρα και οι δύο μαζί επιτρέπουν να ενωθούν τα σώματά τους και να δημιουργήσουν έναν νέο φορέα μέσα στον οποίο θα κατοικήσει η νέα ζωή για να κάνει κι εκείνη τη δική της διαδρομή στον κόσμο και να εξελιχτεί με την εμπειρία που θα συσσωρεύσει.
1. Οι γονείς απλά προσφέρονται σ’ αυτή τη διαδικασία χωρίς προσωπικές προσδοκίες, χωρίς ιδιαίτερες προτιμήσεις για φύλο (αγόρι ή κορίτσι) ή ιδιότητες (όλες οι αρετές του κόσμου ας είναι η ευχή τους για το παιδί) και απλά επιτρέπουν την ανάδυση και εξέλιξη της ζωής και την υποστηρίζουν.
2. Κάνουν χώρο για να εμφανιστεί το παιδί στη ζωή τους, και βρίσκουν το χρόνο που απαιτείται. Φροντίζουν τα όσα μπορούν να αναλάβουν επαγγελματικά ή προς άλλους να είναι τέτοια και τόσα ώστε να επιτρέπουν την καλλιέργεια της γονεϊκής σχέσης. Το παιδί έχει κύρια την ανάγκη της ποιοτικής παρουσίας του γονέα κι όχι των άλλων όσο καλών κι αν είναι και που θα παίξουν τους αντίστοιχους ρόλους.
3. Ο γονέας νιώθει την αξία του παιδιού του, όπως νιώθει και την αξία του εαυτού του και ανταποκρίνεται με προσοχή και ενδιαφέρον στις ανάγκες του. Το κρατά αγκαλιά και του εκφράζει με κάθε τρόπο την αγάπη του, σ’ όποια ηλικία κι αν είναι. Δεν ανησυχεί μήπως το κακομάθει, γιατί το παιδί που δέχεται αγάπη δεν καταφεύγει σε παιγνίδια για να κερδίσει την προσοχή του γονιού του. Στον χρόνο που είναι μαζί, παρατηρούν το παιδί τους, το ακούν με όλη τους την προσοχή σε όλα όσα λέει κι όσα δεν λέει, ανταποκρίνονται στα κάλεσμά του και συμετέχουν στο παιγνίδι (αν τους έχει ζητηθεί) χωρίς να κατευθύνουν αυτοί το παιγνίδι του παιδιού τους.
4. Ο γονέας δέχεται όλα τα συναισθήματα του παιδιού του, κι ακούει με προσοχή και χωρίς να επικρίνει κάθε συναισθηματική έκφραση του παιδιού του. Γνωρίζει, επίσης, ότι δεν μπορεί να εμποδίσει τη λύπη, τον θυμό, τα αισθήματα ματαίωσης κλπ που το παιδί του ενδεχομένως να νιώσει στη ζωή του. Έτσι, δεν προσπαθεί να σταματήσει το παιδί του από το να έρθει σ’ επαφή με τέτοια συναισθήματα. Του διδάσκει, όμως, πώς να παίρνει τα μηνύματα των όποιων συναισθημάτων κάθε φορά, και πώς να τα χρησιμοποιούν για να προχωράνε.
5. Ο γονιός σέβεται το ρυθμό ανάπτυξης που το κάθε παιδί έχει. Προσφέρει, λοιπόν, εκείνα τα ερεθίσματα που ενδείκνυνται για την ωρίμανση του παιδιού του (παιγνίδια, γνώσεις, δραστηριότητες) και εμπιστεύεται το παιδί του να μάθει με τον δικό του ρυθμό και με τον δικό του τρόπο. Δεν βιάζουν το παιδί τους να περνά σε νέα στάδια ανάπτυξης χωρίς να είναι έτοιμο. Ενθαρρύνει και ενδυναμώνει το παιδί του κάθε φορά αλλά δεν κρίνει αυτό που κάνει είτε με σύγκριση είτε με έπαινο.
6. Ο γονιός προστατεύει το παιδί του από κάθε κίνδυνο, αλλά δεν προσπαθεί να εμποδίσει τη δράση του παιδιού από φόβο μήπως κάνει λάθος. Κανένας δεν θέλει το λάθος, αλλά είναι κι αυτό μέσα στη διαδικασία της εμπειρίας. Όπως και η σύγκρουση, και η αντιπαράθεση, και το πρόβλημα και πολλά άλλα. Μπορεί όμως να διδάξει στο παιδί πώς να τα αναγνωρίζει και πώς να τα χρησιμοποιεί για την εξέλιξή του όταν αυτά εμφανίζονται. Ενθαρρύνει το παιδί του να επιλύει τα προβλήματα όταν αυτά αναφύονται κι έτσι σιγά σιγά να οδηγούνται στην αυτονομία και την εμπιστοσύνη στις δυνατότητές τους. Ο ίδιος ο γονιός είναι βοηθός όταν χρειάζεται κι όταν του ζητά το παιδί την βοήθειά του, όμως, δεν λύνει ο ίδιος τα προβλήατα του παιδιού του αποκλείοντας το παιδί του από την συγκεκριμένη ευκαιρία ανάπτυξης.
7. Ο γονέας καθοδηγεί με σοφία το παιδί στα της ζωής. Με ευγένεια του δείχνει ποιες συμπεριφορές είναι αποδεκτές και ποιες όχι, του δείχνει πώς να σέβεται τον εαυτό του αλλά και τους άλλους, του διδάσκουν την ένωση με τους άλλους συνανθρώπους, την συμπόνοια και την εκτίμηση. Σε καμία περίπτωση δεν ελέγχουν το παιδί τους με ανταμοιβές, απειλές, εκφοβισμό, δωροδοκία ή τιμωρία.
8. Ο γονέας φροντίζει τον εαυτό του, ικανοποιεί τις ανάγκες του και υλοποιεί τα οράματά του. Δεν απομακρύνεται από τον δικό του δρόμο για να περπατήσει το δρόμο αλλονών. Το ίδιο κάνει και με το παιδί του. Τιμά την πορεία του στη ζωή και τα προσωπικά του οράματα και δεν του ζητά έμεσσα ή άμεσα να θυσιάζει την ζωή του για να καλύπτει τα κενά ή τις επιθυμίες ή προσδοκίες άλλων. Και το κάνει μέσα από την αγάπη και όχι μέσα από την αδιαφορία και τον εγωκεντρισμό.
9. Ο γονέας παίρνει την ευθύνη του δικού του πόνου σαν παιδί και μπαίνει στη διαδικασία να επιλύει τα όσα εκείνος ο πόνος συσσώρευσε στη δική του ψυχή. Έτσι, δεν μεταφέρει τις δικές του πληγές στο παιδί του και στις επόμενες γενιές.
10. Γονέας και παιδί απολαμβάνουν την κοινή διαδρομή, υποστηρίζουν ο ένας τον άλλον στην πορεία του και ανταλλάσσουν εμπειρίες, επιτρέποντας ο ένας να εμπλουτίζεται από τον άλλο. Γνωρίζοντας ποιος είναι ο γονέας και ποιο είναι το παιδί πρόθυμα διδάσκουν και διδάσκονται, αναπτύσσουν καθώς αναπτύσσονται και εξελίσσονται και οι δύο.
Ας είναι μακρύ το ταξίδι τους, γεμάτο δώρα και δημιουργικότητα.
1. Τα παιδιά, όπως και οι μεγάλοι, έχουν δικαίωμα στην προστασία από κάθε μορφή βίας. Η σωματική τιμωρία είναι μια μορφή βίας.
2. Το ξύλο, το χαστούκι, το τράβηγμα αυτιού και γενικά η επιβολή σωματικού πόνου στο παιδί είναι μορφές σωματικής τιμωρίας και πλέον δεν επιτρέπονται από το νόμο (Ν.3500/06, άρθρο 4).
3. Κανένα πρόσωπο που έχει στην ευθύνη του ένα παιδί δεν έχει δικαίωμα να του επιβάλλει σωματική τιμωρία.
4. Οι γονείς έχουν την ευθύνη της διαπαιδαγώγησης των παιδιών τους και οφείλουν να τα μεγαλώνουν χωρίς να χρησιμοποιούν βία σε βάρος τους και να προσβάλλουν την αξιοπρέπειά τους.
5. Η σωματική τιμωρία θίγει την προσωπικότητα του παιδιού.
6. Η σωματική τιμωρία δεν είναι αποτελεσματικό μέσο διαπαιδαγώγησης.
7. Ένα παιδί που μεγαλώνει με ξύλο, μαθαίνει να λύνει τα προβλήματά του με βίαιο τρόπο και είναι πιθανό να ασκήσει βία σε άλλους αργότερα.
8. Η σωματική τιμωρία μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές μορφές κακοποίησης.
9. O διάλογος και η μη βίαιη διαπαιδαγώγηση είναι ο καλύτερος τρόπος για να μαθαίνει ένα παιδί τους κανόνες και τα όρια που χρειάζεται στη ζωή του.
10. Είναι στο χέρι μας να βγάλουμε το ξύλο και τη βία από τη ζωή των παιδιών!
Το 2003 το υπουργείο Υγείας άλλαξε τις υπάρχουσες κατάλληλες καμπύλες ανάπτυξης των παιδιών με τελείως ακατάλληλες καμπύλες οι οποίες διατηρούνται μέχρι σήμερα.
Αυτές οι καμπύλες ανάπτυξης είναι ακατάλληλες γιατί έγιναν το 2001, όταν η επιδημία της παχυσαρκίας ήταν σε έξαρση. Το αποτέλεσμα ήταν να έχουν μετακινηθεί προς τα άνω και να αποκρύπτουν το πρόβλημα των υπέρβαρων και παχύσαρκων παιδιών, ενώ αντίθετα ψευδώς παρουσιάζουν μεγάλο ποσοστό παιδιών με ανεπαρκή ανάπτυξη. (Παιδιατρική, 2007; 70:70-74)
Οι καμπύλες αυτές ανάπτυξης παρόλα αυτά προωθήθηκαν και μπήκαν στο βιβλιάριο υγείας του παιδιού με πρωτοβουλία της Α’ Παιδιατρικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών και της φαρμακευτικής εταιρείας που παράγει την αυξητική ορμόνη.
Οι καμπύλες αυτές συμβάλουν στο να αυξηθεί ο αριθμός των παιδιών που παίρνουν αυξητική ορμόνη την οποία πληρώνει το Υπουργείο Υγείας. Όταν ένα παιδί παίρνει για παράδειγμα αυξητική ορμόνη καθημερινά και για 6 χρόνια, απαιτούνται πάνω από 350,000 ευρώ. Εκτός όμως του τεράστιου οικονομικού κόστους, η ζημιά στην υγεία είναι ακόμη πιο σοβαρή, γιατί η αυξητική ορμόνη είναι καρκινογόνος ουσία.
Στις 30/8/2005 ο υφυπουργός Υγείας κος Κωνσταντόπουλος υπέγραψε με το Πανεπιστήμιο Κρήτης μια σύμβαση για να ετοιμαστεί ένα νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού εντός τριών μηνών. Το Πανεπιστήμιο Κρήτης ετοίμασε το βιβλιάριο υγείας μέσα τις προθεσμίες της σύμβασης. Από τότε το Υπουργείο Υγείας δεν έχει κάνει καμιά πρόοδο. Μια προφορική δικαιολογία ήταν ότι ήταν μεγάλο μέγεθος. Γι΄αυτό το συμπτύξαμε και ελαττώσαμε τις σελίδες από 76 σε 64 (το Βρετανικό και Γαλλικό βιβλιάριο είναι 97 και 92 σελίδες αντίστοιχα).
Το πανεπιστήμιο Κρήτης συνέλεξε βιβλιάρια υγείας απ΄όλες σχεδόν τις Ευρωπαικές Χώρες και την Αυστραλία.
Η προσπάθεια του Πανεπιστημίου Κρήτης ήταν να γίνει ένα βιβλιάριο υγείας που να βοηθά τους γονείς της Χώρας μας να προλάβουν τα σοβαρότερα προβλήματα που σχετίζονται με την υγεία και ανάπτυξη και περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:
1. Έλλειψη θηλασμού με λιγότερες από 10% των μητέρων να θηλάζουν αποκλειστικά τα παιδιά τους (80%των μητέρων θηλάζουν αποκλειστικά τα παιδιά τους στις Σκανδιναβικές Χώρες)
2. Παιδική παχυσαρκία. Η Ελλάδα έχει τα υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας στην ΕΕ. Η έλλειψη θηλασμού υπερδιπλασιάζει τον κίνδυνο παχυσαρκίας. Η παχυσαρκία συνδέεται άμεσα με την υπέρταση, υπερλιπιδαιμίες σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, έμφραγμα του μυοκαρδίου, εγκεφαλικά επεισόδια, κ.α.
3. Διατροφή. Η παραδοσιακή ελληνική διατροφή έχει γίνει παγκόσμιο πρότυπο, όπως αποκαλύφθηκε από τη μελέτη των 7 Χωρών, όπου ο πληθυσμός της Κρήτης έχει το υψηλότερο ποσοστό επιβίωσης με τους λιγότερους θανάτους από καρδιαγγειακά και καρκίνους σε σύγκριση με όλους τους άλλους πληθυσμούς της μελέτης.
Το Πανεπιστήμιο Κρήτης συνεχίζει την παρακολούθηση του πληθυσμού της Κρήτης που άρχισε από το 1960 και διαπιστώνει ότι οι νεώτερες γενιές, και ιδιαίτερα τα παιδιά, έχουν αλλάξει ριζικά τη διατροφή που δεν διαφέρει από εκείνη των παιδιών του δυτικού κόσμου.
Γι’ αυτό στο νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στο παραδοσιακό τρόπο διατροφής της ελληνικής οικογένειας, και φυσικά του παιδιού για τον οποίο ο καλύτερος τρόπος εκπαίδευσης είναι το παράδειγμα που παίρνει από τους ίδιους τους γονείς.
4. Η έλλειψη σωματικής άσκησης σε συνδυασμό με την κακή διατροφή ευθύνονται για την επιδημική έξαρση της παιδικής παχυσαρκίας τις τελευταίας δεκαετίες στη χώρα μας.
Γι’ αυτό δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στο βιβλιάριο υγείας του παιδιού στη σωματική άσκηση παράλληλα με μια καλή διατροφή για την άριστη ανάπτυξη του παιδιού.
Πολλά παιδιά, κυρίως εφηβικής ηλικίας, καταφεύγουν σε κέντρα αδυνατίσματος που αγνοούν συνήθως τη φάση ταχείας ανάπτυξης του παιδιού (growth spurt), όπου η καλή διατροφή και άθληση έχουν ιδιαίτερα μεγάλη σημασία. Έτσι συχνά βλέπουμε εφήβους και έφηβες να έρχονται από κέντρα αδυνατίσματος με υποθερμιδικές δίαιτες. Τα αποτελέσματα από αυτές τις δίαιτες είναι η αναστολή της ανάπτυξης τους, η διακοπή ή μη έναρξη της εμμηνορρυσίας στα κορίτσια, σιτιογενείς αναιμίες, κακή επίδοση στα σχολεία και ψυχολογικά προβλήματα(π.χ. ψυχογενής ανορεξία και βουλημία).
Το πρόσφατο διαφημιστικό μήνυμα του Υπουργείου Υγείας «Ρίξε το βάρος στο παιδί» είναι εξαιρετικά επικίνδυνο για την υγεία και ανάπτυξη του παιδιού. Μητέρες με υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά κατανοούν με το σύνθημα αυτό ότι πρέπει με κάθε τρόπο να ελαττώσουν το βάρος του παιδιού τους χωρίς αυτές να δίνουν γενικά και αόριστα προσοχή στο παιδί τους. Στόχος πρέπει να είναι η ελάττωση του ρυθμού αύξησης του βάρους με περισσότερη σωματική άσκηση και επαρκή λήψη ενέργειας για την ανάπτυξη του (όχι ελάττωση του βάρους με υποθερμιδικές δίαιτες).
5. Κάπνισμα. Η Ελλάδα έχει τα υψηλότερα ποσοστά καπνιστών σε παγκόσμια κλίμακα. Πρόσφατα διαπιστώσαμε ότι το 36% των εγκύων γυναικών συνεχίζουν το κάπνισμα σε όλη την εγκυμοσύνη. Επίσης, παιδιά σε νηπιαγωγεία στα Χανιά με δύο γονείς καπνιστές έχουν 11 φορές υψηλότερα επίπεδα κοτινίνης (μεταβολίτης της νικοτίνης) στο αίμα τους σε σύγκριση με παιδιά μη καπνιστών γονιών.
Γι’ αυτό στο νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού τονίζεται αυτό το τεράστιο πρόβλημα δημόσιας υγείας.
6. Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2. Αυξάνεται με ταχύτατους ρυθμούς στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια. Γι’ αυτό στο νέο βιβλιάριο υγείας παρουσιάζεται με συντομία ο γλυκαιμικός δείκτης και το γλυκαιμικό φορτίο. Τρόφιμα με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, όπως είναι τα περισσότερα τρόφιμα της ελληνικής παραδοσιακής διατροφής ελαττώνουν τον κίνδυνο σακχαρώδους διαβήτη.
7. Ατυχήματα. Η Ελλάδα είναι η δεύτερη χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση με το μεγαλύτερο αριθμό θανάτων από τροχαία ατυχήματα, γι΄ αυτό γίνεται σύντομη αναφορά στα οινοπνευματώδη ποτά.
8. Αρτηριακή υπέρταση. Τα εγκεφαλικά επεισόδια είναι από τις πρώτες αιτίες θανάτου στην χώρα μας που έχουν ως κύριο αίτιο την υπέρταση. Γι΄ αυτό τονίζεται η σημασία της διατροφής χαμηλής σε αλάτι και αυξημένης σε κάλιο.
9. Η στοματική υγεία είναι ένα άλλο τεράστιο πρόβλημα για το οποίο δίνονται σύντομες οδηγίες.
10. Επίσης, το νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού περιλαμβάνει καμπύλες για την αρτηριακή πίεση, για την περίμετρο μέσης και το Δείκτη Μάζας Σώματος εκτός από τις συνήθεις καμπύλες βάρους, ύψους και περιμέτρου κεφαλής που υπάρχουν σε όλα τα βιβλιάρια στον κόσμο.
11. Στα εμβόλια ακολουθήσαμε τις πρόσφατες οδηγίες της επιτροπής εμβολιασμών του Υπουργείου Υγείας.
Τέλος, το Πανεπιστήμιο Κρήτης στα πλαίσια ενός Ευρωπαϊκού προγράμματος (NewGeneris) εξέδωσε πρόσφατα σύντομο τεύχος για την εγκυμοσύνη με τίτλο «Υγεία και διατροφή στην περίοδο της εγκυμοσύνης». Το τεύχος αυτό έχουμε προτείνει στο Υπουργείο Υγείας να το επανεκδώσει και να δίνεται δωρεάν σε όλες τις εγκύους γυναίκες της χώρας μας όσο το δυνατόν νωρίτερα από την αρχή της κυήσεως. Αυτό προετοιμάζει τις γυναίκες να θηλάσουν και δίνει κατευθύνσεις για τη σωστή διατροφή τους. Δεν έχουμε πάρει ακόμα καμία απάντηση για το θέμα αυτό και έχει περάσει ήδη ένα έτος.
* O Αντώνης Καφάτος, είναι ομότιμος καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & Διατροφής (πηγή)
Φυσικά η πρόταση για ένα νέο βιβλιάριο υγείας δεν πραγματοποιείθηκε ποτέ. Το παραπάνω άρθρο έψαξα και το βρήκα με αφορμή την καταπληκτική και θλιβερή ταυτόχρονα εκπομπή του Στέλιου Κούλογλου “Ρεπορτάζ χωρίς σύνορα”.
Αφιερώστε τον χρόνο σας αν δεν έχετε δει ήδη την εκπομπή της Δευτέρας 2 Φεβρουαρίου με τίτλο “Το ιπτάμενο burger και άλλες ιστορίες” να την δείτε εδώ .
Ολόκληρη η εκπομπή είναι καθηλωτική, στο 25.30′ περίπου παρουσιάζεται η αλήθεια για τα παιδικά βιβλιάρια υγείας και το ρόλο τους στην παιδική παχυσαρκία αλλά και την υπονόμευση του μητρικού θηλασμού.
Σχετικό πρόσφατο άρθρο επίσης μπορείτε να διαβάσετε και εδώ
με τίτλο “Φαρμακοβιομηχανία “συνέγραψε” το βιβλιάριο υγείας παιδιού!”
Με τις καμπύλες που υπάρχουν στο βιβλιάριο για την ανάπτυξη των παιδιών ένα υπέρβαρο παιδί χαρακτηρίζεται ως κανονικό και ένα κανονικό παιδί ως αδύναμο. Κατήγγειλε ότι οι καμπύλες προωθήθηκαν από εταιρεία που πουλούσε αυξητική ορμόνη και ότι το 2005 το υπουργείο Υγείας υπέγραψε σύμβαση με το Πανεπιστήμιο Κρήτης για νέες καμπύλες, το Πανεπιστήμιο τις κατέθεσε μετά από 3 μήνες, αλλά ακόμη δεν έγινε τίποτα. “Κάποιοι πλουτίζουν από αυτό το βιβλιάριο υγείας του παιδιού”, τόνισε και πρόσθεσε ότι με το βιβλιάριο θίγεται και ο θηλασμός, καθώς τα παιδιά που θηλάζουν παίρνουν λιγότερο γάλα. Κατά συνέπεια, είπε, και οι εταιρείες γάλακτος έχουν λόγο να παραμείνουν αυτές οι καμπύλες
Kαινούργιες θεωρίες. Tα μωρά δεν πρέπει να τ’ αφήνετε να κλαίνε. Aμέσως να τα παίρνετε αγκαλιά. Aλλιώς υπόκειται σε πρόωρη ανάπτυξη το αίσθημα εγκατάλειψης ενηλικιώνεται αφύσικα το παιδικό τους τραύμα βγάζει δόντια μαλλιά νύχια γαμψά μαχαίρια.
Για τους μεγάλους, ούτως ειπείν τους γέροντες –ό,τι δεν είναι άνοιξη είναι γερόντιο πια– ισχύουν πάντα οι παμπάλαιες απόψεις. Ποτέ αγκαλιά. Aφήστε τους να σκάσουνε στο κλάμα μέχρι να τους κοπεί η ανάσα δυναμώνουν έτσι τα αποσιωπητικά τους. Aς κλαίνε οι μεγάλοι. Δεν έχει αγκαλιά. Γεμίστε μοναχά το μπιμπερό τους με άγλυκην υπόσχεση –δεν κάνει να παχαίνουν οι στερήσεις– πως θά ‘ρθει μία και καλή να τους επικοιμήσει λιπόσαρκα η αγκαλιά της μάνας τους. Bάλτε κοντά τους το μηχάνημα εκείνο που καταγράφει τους θορύβους του μωρού ώστε ν’ ακούτε από μακριά αν είναι ρυθμικά μοναχική η αναπνοή τους. Ποτέ μη γελαστείτε να τους πάρετε αγκαλιά. Tυλίγονται άγρια γύρω απ’ τον σπάνιο λαιμό αυτού του δώρου, θα σας πνίξουν.
Tίποτα. Όταν σας ζητάνε αγκαλιά μολών λαβέ μωρό μου, μολών λαβέ να απαντάτε.
Τρόποι κοινωνικοποίησης και παιχνιδιού που μειώνουν την ένταση και το άγχος από ένα καθημερινό εξοντωτικό πρόγραμμα
Της Σαντρας Βουλγαρη
Λοιπόν…Το ξυπνητήρι χτυπάει στις 7, στις 8 το αργότερο έχουν φύγει για το σχολείο όπου θα μείνουν μέχρι τις δύο. Ακολουθεί μεσημεριανό, μισή ώρα ξεκούραση, διάβασμα και μετά τα εξωσχολικά. Δευτέρα, Τετάρτη μπαλέτο, Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή πισίνα, Σάββατο πρωί θεατρικό παιχνίδι. Και πάει λέγοντας. Α, μην ξεχάσω. Τα απογεύματα του Σαββατοκύριακου, εάν δεν υπάρχουν κοινωνικές υποχρεώσεις ή αγώνες κολύμβησης, ξεκινάει ο εφιάλτης του διαβάσματος. Και μόνο που μαθαίνω για τα προγράμματα των μεγαλύτερων παιδιών των φίλων μου τρομάζω. «Αυτό είναι που περιμένει την κόρη μου;», σκέφτομαι. Ενας αγώνας ταχύτητας. Με νικητές… μια γενιά από κουρασμένα παιδιά. Πιο ευαίσθητα, πιεσμένα και λιγότερο χαρούμενα. Τα δικά μας παιδιά. Κι εμείς μαζί τους. Αισθάνομαι ανακούφιση που εκείνη δεν έχει μπει ακόμη σ’ αυτό το «λούκι» (όσο για μένα…). Ετσι μπορώ κάπως να ελπίζω ότι θα αντιδράσω, δεν θα αφήσω το ίδιο να της συμβεί στα χρόνια που έρχονται.
Μέσα σε αυτό το κλίμα των εσωτερικών αντιδράσεων, ένα βιβλίο με ακριβώς αυτό το θέμα ήρθε να με καθησυχάσει. «Το μανιφέστο της χαρούμενης παιδικής ηλικίας. Πώς να προστατεύσουμε τα παιδιά μας από τη νοοτροπία του υπερ-γονεϊσμού» του Αγγλου συγγραφέα και δημοσιογράφου Carl Honore (εκδ. Αερόστατο) είναι ένα καταπληκτικό έργο. Ενα εγχειρίδιο για γονείς που έχουν αποφασίσει ότι κάτι πρέπει επιτέλους να αλλάξει. Αν αφήναμε τα παιδιά μας να παίζουν πολύ περισσότερο από το να διαβάζουν; Αν ελαττώναμε τις εξωσχολικές δραστηριότητες και βγαίναμε περισσότερες βόλτες στη Φύση για να μυρίσουμε τα λουλούδια και τη βροχή;
«Να βλέπεις μέσα σε έναν κόκκο άμμου ολάκερο τον κόσμο / και τον Παράδεισο μέσα σ’ ένα αγριολούλουδο / Να κρατάς την απεραντοσύνη στην παλάμη του χεριού σου / Και την αιωνιότητα σε μια μόλις ώρα». Κάπως έτσι συνοψίζει την παιδική ηλικία ο Γουίλιαμ Μπλέικ. Ακολουθώντας τα ίχνη της σκέψης του ο Καρλ Ονορέ (ο οποίος συν τοις άλλοις είναι εμπνευστής του «slow parenting», «του κινήματος των χαλαρών γονιών») ταξίδεψε στα πέρατα του κόσμου για να μιλήσει με ανθρώπους που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στη μεταρρύθμιση ενός τρόπου ζωής και μιας παιδείας που ανατρέφει θλιμμένα παιδιά.
Στο Ρέτζιο Εμίλα, μια μικρή πόλη στα βόρεια της Ιταλίας, υπάρχει ένα νηπιαγωγείο πολύ διαφορετικό από τα συνηθισμένα. Δημιούργημα ενός χαρισματικού δασκάλου, του Λόρις Μαλαγκούτσι, ο οποίος μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο μαζί με μια ομάδα παιδαγωγών άρχισε να ανοίγει σχολεία που «θα άλλαζαν την κουλτούρα της παιδικής ηλικίας». Στα νηπιαγωγεία του Ρέτζιο, όπως λέγονται, δεν διδάσκονται ανάγνωση, γραφή και αριθμητικά ούτε υπάρχει προκαθορισμένο πρόγραμμα μαθημάτων.
Αντιθέτως, οι μαθητές μελετούν θέματα ανάλογα με τα ενδιαφέροντά τους. Αν παρατηρήσουν ένα κοπάδι πουλιά στον φθινοπωρινό ουρανό, μπορεί να περάσουν τους επόμενους δύο ή τρεις μήνες μελετώντας τα διαφορετικά είδη. Για φανταστείτε… Το συγκεκριμένο σχολείο στην πόλη Ρέτζιο Εμίλα που επισκέφθηκε ο Καρλ Ονορέ βρίσκεται σε ένα πανέμορφο φυσικό χώρο. Με θέα λιβάδια και αμπελώνες της περιοχής, δίνει στα παιδιά τη δυνατότητα να παίζουν όλη μέρα στον κήπο του γεμάτο τριανταφυλλιές και βότανα.
Ενα ακόμη θαυμαστό παράδειγμα από τα πολλά που εξερεύνησε ο ίδιος ο Ονορέ στα ταξίδια του είναι το Highgate House, το μοναδικό νηπιαγωγείο της φιλελεύθερης μεθόδου Στάινερ, που υπάρχει στο Χονγκ Κονγκ. Σε ένα κράτος όπου η πρώιμη ακαδημαϊκή εκπαίδευση αντιμετωπίζεται σχεδόν ως φετίχ, υπάρχουν γονείς που τολμούν να στείλουν τα παιδιά τους σε ένα σχολείο όπου κυριαρχεί το παιχνίδι. Από τη μακρινή Κίνα, την Κορέα των Game Boy και την Ιαπωνία του τελικά ανεπιτυχούς yutori (εναλλακτικού εκπαιδευτικού συστήματος) ο Ονορέ μας πηγαίνει σε ένα συναρπαστικό ανά τον κόσμο γύρο σχολείων και μαγαζιών με παιχνίδια (όπως το γνωστό Hamleys στο Λονδίνο και το International Play Association στην Αργεντινή) για να καταλήξει κάπου στη Βόρεια Σκωτία, στο «Secret Garden «(«Μυστικό Κήπο») … Με την ιδιότητα του πρώτου υπαίθριου νηπιαγωγείου, το σχολείο αποτελεί πρόκληση για πολλά σλόγκαν που αφορούν την παιδική ηλικία. Οπως και άλλα που χρησιμοποιούν τη Φύση για τάξη, το Secret Garden προσφέρει στα παιδιά νέους τρόπους να παίζουν και να κοινωνικοποιούνται. Το συμπέρασμα νομίζω απ’ όλα αυτά είναι πεντακάθαρο. Κι ας μη φτάσουμε ποτέ οι ίδιοι μέχρι το Ρέτζιο Εμίλα ή τη Σκωτία.
Πολλές φορές, εξηγεί ο Καρλ Ονορέ, κάτω από ένα πιεστικό πρόγραμμα κρύβονται οι υπερβολικές γονεϊκές προσδοκίες. Τα κρατάμε απασχολημένα για να μη μπλέξουν με κακές παρέες. Από την άλλη, τα κλείνουμε στο σπίτι για να μην κρυολογήσουν ή χτυπήσουν.
Επιπλέον, πρέπει κοινωνικά να κάνουμε ό, τι και οι άλλοι. Αν απλά αφήναμε τα παιδιά μας να ανακαλύψουν ποια είναι χωρίς να τους επιβάλουμε να γίνουν όπως εμείς θέλουμε; Θα είναι ωραίο να κοιτούν πίσω και να θυμούνται μια χαρούμενη παιδική ηλικία. Κι αυτό είναι ένα όνειρο που πρέπει να πραγματοποιηθεί.
- Σχολική ζωή: παιδιά υπό πίεση
“Μεγαλώνουμε μια γενιά από κουρασμένα παιδιά – φορτωμένα υποχρεώσεις και στόχους”, γράφει ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Καρλ Ονορέ στο τελευταίο βιβλίο του, “Το μανιφέστο της χαρούμενης παιδικής ηλικίας”.
- Ο ελεύθερος χρόνος
Στην τέλεια εικόνα μιας ισορροπημένης παιδικής ηλικίας, θα έπρεπε το παιδί, αφού ασχοληθεί με το σχολείο του και κάνει τα μαθήματά του, να έχει μπόλικο ελεύθερο χρόνο για να παίξει. Όμως, για πολλά παιδιά της εποχής μας η εικόνα αυτή είναι ένα άπιαστο όνειρο, αφού οι εξωσχολικές ασχολίες τούς στερούν τον ελεύθερο χρόνο!
- Γονείς και παιδιά σε δίλλημα!
Η “παιδική ηλικία” στην εποχή μας βρίσκεται στο επίκεντρο αυτού του βιβλίου. Γραμμένο με τρόπο άμεσο και εύληπτο, το βιβλίο απευθύνεται πρώτα και πάνω απ΄ όλα στους γονείς, στους ειδικούς στον χώρο της παιδοψυχολογίας, στους εκπαιδευτικούς και σε όσους ασχολούνται με παιδιά.
- Τι λένε οι τελευταίες έρευνες;
Ο Καρλ Ονορέ εξετάζει τις τελευταίες επιστημονικές έρευνες και παίρνοντας συνεντεύξεις από ειδικούς και οικογένειες σε όλο τον κόσμο αποδεικνύει ότι η ανατροφή των παιδιών μας δεν χρειάζεται να μοιάζει με αγώνα συγκέντρωσης γνώσεων και εφοδίων για τη μελλοντική επαγγελματική ζωή τους. Με χιούμορ και αμεσότητα, ξεδιπλώνει μπροστά μας όλα όσα ψιθυρίζουν μεταξύ τους οι γονείς, ενώ προβληματίζει – και επιβεβαιώνει ότι στις μέρες μας, με την ολοένα μεγαλύτερη πίεση που υφίστανται τα παιδιά να μάθουν όλο και περισσότερα, είναι δύσκολο να παραμείνουν, απλώς παιδιά…
Προσπάθειες για την ευαισθητοποίηση της κοινωνίας, ώστε να αναπτυχθεί και να βρει ανταπόκριση ο θεσμός της ανάδοχης οικογένειας, που θα εξασφαλίσει αγάπη, ασφάλεια, φροντίδα και ποιότητα ζωής στα παιδιά, καταβάλλει το Κέντρο Βρεφών «Η Μητέρα».
Στο πλαίσιο αυτό, διοργανώνει χριστουγεννιάτικη γιορτή για τις ανάδοχες οικογένειες και τα παιδιά, τα οποία φιλοξενούν, στις 23 Δεκεμβρίου στις 12:00, στον πολυχώρο «Τεχνόπολις» του Δήμου Αθηναίων στο Γκάζι.
Το Κέντρο Βρεφών «Η Μητέρα» αποτελεί έναν από τους κύριους και σημαντικότερους φορείς παιδικής προστασίας στη χώρα μας, που στόχο έχει την προστασία των κακοποιημένων παραμελημένων παιδιών. Μέσω της αναδοχής και της υιοθεσίας των παιδιών αυτών, το Κέντρο προσπαθεί να τους εξασφαλίσει ομαλή ψυχοκοινωνική εξέλιξη.
Δυστυχώς, όμως, στην Ελλάδα ο θεσμός της αναδοχής οικογένειας δεν παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Από το Κέντρο Βρεφών το 2010 υιοθετήθηκαν 31 παιδιά και μόνο 2 παιδιά αποκαταστάθηκαν μέσω του θεσμού της αναδοχής.
Το Κέντρο υλοποιεί πρόγραμμα αναδοχής. Πρόκειται για παιδιά που δεν μπορούν να επιστρέψουν στη φυσική τους οικογένεια εξαιτίας ακαταλληλότητάς της ή εγκατάλειψής τους από αυτήν, και τα οποία λόγω προβλημάτων στην ψυχοκοινωνική τους εξέλιξη ή ιατρικών προβλημάτων δεν υιοθετούνται.
Σήμερα, το Κέντρο προστατεύει μέσω του προγράμματος αναδοχής συνολικά 85 παιδιά, (από νεογέννητα έως 8 ετών), άλλα υγιή και άλλα με μικρά προβλήματα υγείας, σε 62 ανάδοχες οικογένειες. Στους ανάδοχους γονείς καταβάλλονται μηνιαία τροφεία, τα οποία καλύπτουν διαμονή, ένδυση, υπόδηση, διατροφή, φροντίδα, καθώς και άλλα έκτακτα χορηγήματα για ανάγκες, όπως προσωπικά μικροέξοδα, οδοιπορικά, φροντιστήρια και καλλιέργεια ειδικού ενδιαφέροντος.
Η δαπάνη για την υποστήριξη του προγράμματος αναδοχής ανέρχεται ετησίως σε 574.707 ευρώ. Στην εκδήλωση του Κέντρου θα παρευρίσκονται οι ηθοποιοί Νίκος Ψαριανός, Τάνια Καψάλη, οι τραγουδιστές Καίτη Γαρμπή, Διονύσης Σχοινάς, Λευτέρης Πανταζής, η θεατρική ομάδα «ΤΕΧΝΗ ΕΝΤΩΣ» και οι ολυμπιονίκες, Πηγή Δεμερτζή και Κατερίνα Θάνου, οι οποίοι θα διασκεδάσουν τα παιδιά και θα μοιράσουν δώρα. Θα υπάρξει και ψυχαγωγικό πρόγραμμα από ταχυδακτυλουργό και χορευτικό παραδοσιακό συγκρότημα. Συνδιοργανωτής της εκδήλωσης είναι η τράπεζα Αttica Bank.
Μπορείς να σκεφθείς κάτι άλλο πιο θεσπέσιο και πιο γλυκό από το άγγιγμα ενός μωρού; Η απαλότητα, η αγνότητα, η τέλεια ομορφιά του μωρού είναι πράγματι πολύ δελεαστική, συναρπαστική για όλους μας. Είναι κάτι στα μωρά που μας γοητεύει ολοκληρωτικά και δεν μας αφήνει το περιθώριο ν’ αντισταθούμε σ’ ένα άγγιγμα.
Στη φύση, τα ζώα γλείφουν και προετοιμάζουν τα νεογέννητα αμέσως μετά τη γέννησή τους. Το γλείψιμο των ζώων στοχεύει στο να διεγείρει τις γαστρεντερικές, αναπνευστικές και ουρογεννητικές λειτουργίες. Στα ζώα είναι απαραίτητο για ν’ αναπτυχθούν υγιώς. Οι μητέρες των ανθρώπων δεν γλείφουν τα νεογέννητα, αλλά αντίθετα υπομένουν επί 18ωρο συνήθως τους πόνους, που είναι ένας τύπος διέγερσης του δέρματος των βρεφών. Μετά τη γέννα οι μητέρες έχουν την ανάγκη να κρατήσουν, να φροντίσουν και ν’ αγγίξουν το μωρό τους.
Η μητρική στοργή και η φροντίδα του μωρού είναι εντελώς απαραίτητα για την επιβίωσή του. Το 1915 ο Dr. Herny Dwight Chapin ανέφερε πως στην Αμερική παιδιά με επαρκή διατροφή και καθαριότητα πέθαιναν ένα στα δύο σε ηλικία κάτω των δύο ετών. Η θνησιμότητα έφθανε το 100%. Κάτι που έλειπε από αυτά τα παιδιά ήταν το χάδι, πέθαιναν από την έλλειψη αγγίγματος. Τα παιδιά των ανθρώπων έχουν μεγάλη ανάγκη από στοργή, αγάπη και φροντίδα για να επιβιώσουν.
Εξίσου σημαντικό για την επιβίωση των μωρών είναι η ευεξία. Ένα μωρό γεννιέται με ισχυρή την ανάγκη να το κρατούν. Όλος ο εαυτός του, ολόκληρη η ύπαρξή του παρακαλεί για την αγκαλιά της μαμάς. Αυτό το κράτημα και το άγγιγμα είναι αυτό που του δίνει την αίσθηση πως ο κόσμος είναι ένας τόπος ασφαλής, όπου αυτό αξίζει τον κόπο και μπορεί να τον εμπιστεύεται. Τα μωρά έχουν την ανάγκη ν’ αγγίζουν την επιδερμίδα. Μια κουβέρτα ή ένα αρκουδάκι δεν είναι επαρκή υποκατάστατα. Τα μωρά χρειάζονται συνεχή επαφή, είναι ζωτικής σημασίας γι’ αυτά.
Δεν κακομαθαίνει ένα μωρό, όπως συνηθίζουν να λένε, με την αγκαλιά, στην πραγματικότητα όσο περισσότερο κρατάμε το μωρό τόσο το καλύτερο. Η καθηγήτρια της Ψυχολογίας Mary D. Salter Ainsworth, Ph.D. στο Πανεπιστήμιο της Βιρτζίνια ηγήθηκε μελέτης με 26 μωρά και τις μητέρες τους.
Ύστερα από μελέτες ενός χρόνου, ανακάλυψε πως τα μωρά που τα άγγιζαν οι μητέρες τους έκλαιγαν ελάχιστα, ακόμη και όταν έμεναν μόνα τους. Δεν υπάρχει κάτι τόσο ωφέλιμο για τα παιδιά, εκτός από το άγγιγμα. Τα μωρά- για να γίνουν στοργικοί, περιποιητικοί και ικανοί ν’ αγαπήσουν ενήλικες- χρειάζονται άφθονη εμπειρία αφοσιωμένου αγγίγματος και τρυφερής αγκαλιάς. Αυτό το άγγιγμα, όχι μόνον τους εξασφαλίζει την επιβίωση, αλλά τους δίνει και την αίσθηση πως είναι αξιαγάπητα και άξια να τα περιποιούνται. Εάν τα μωρά γευτούν την αγάπη, είναι ικανά να δώσουν και αγάπη. Δεν είναι υπερβολικό εάν πούμε πως το άγγιγμα είναι πηγή ζωής!
Περιορίστε τις ώρες που τα παιδιά παρακολουθούν τηλεόραση σε μια ή το πολύ δυο ημερησίως.
Μην επιτρέψετε τη τοποθέτηση τηλεόρασης στο δωμάτιο των παιδιών.
Ελέγξτε τα προγράμματα που παρακολουθούν τα παιδιά και αποθαρρύνετέ τα από τη παρακολούθηση βίαιων και ακατάλληλων προγραμμάτων.
Παρακολουθήστε με ιδιαίτερη προσοχή τις παιδικές εκπομπές και τα μουσικά βίντεο καθώς τα περισσότερα περιλαμβάνουν ακατάλληλα και βίαια θέματα.
Παρακολουθείτε τηλεόραση μαζί με τα παιδιά και συζητάτε τις σκηνές βίας εξηγώντας τους τη πραγματικότητα.
Δώστε στα παιδιά να καταλάβουν ότι η βία στην πραγματική ζωή έχει σαν αποτέλεσμα το πόνο, τους τραυματισμούς και το θάνατο, ότι η βία φέρνει δυστυχία, δημιουργεί και δεν λύνει τα προβλήματα, και τέλος ότι οδηγεί στη τιμωρία και τη φυλακή. Εξηγήστε τους ότι οι ηθοποιοί δεν παθαίνουν τίποτα.
Βοηθήστε τα να απομυθοποιήσουν τους τηλεοπτικούς ήρωες. Διδάξτε τα τους πραγματικούς ήρωες.
Εξηγήστε τους το ρόλο των διαφημίσεων.
Ρωτάτε τα παιδιά πως αισθάνονται ύστερα από τη παρακολούθηση τηλεοπτικών προγραμμάτων και αν διαπιστώσετε κακές επιρροές προσπαθήστε να τις διορθώσετε με συζήτηση και απομυθοποίηση.
Προσπαθήστε να έχετε όσο γίνεται λιγότερες ώρες ανοιχτή τη τηλεόραση στο σπίτι.
Διαβάζετε στα παιδιά βιβλία, ιδιαίτερα εκείνα που δεν περιέχουν εικόνες ώστε να βοηθάτε τη διαδικασία σχηματισμού εντυπώσεων με τη νοητική διαδικασία.
Ενθαρρύνετέ τα στη ζωοφιλία. Επιτρέψτε τους να έχουν ένα ζώο αν αυτό είναι μέσα στις δυνατότητές σας.
Μην τους αγοράζετε ποτέ παιχνίδια που διαφημίζονται στη τηλεόραση, ιδιαίτερα τα πολεμικά και εκείνα που έχουν σχέση με τη βία.
Οι εκπαιδευτικοί (και οι γονείς):
Μάθετε στα παιδιά ότι εκτός από τη βία, υπάρχουν άλλοι τρόποι να λύνουν τις διαφορές τους.
Ενθαρρύνετέ τα να παίζουν με άλλα παιδιά αντί να παρακολουθούν τηλεόραση.
Διδάξτε τους την αγάπη στη φύση. Πάρτε τα μαζί σας στη θάλασσα, στο βουνό, διδάξτε τους να ξεχωρίζουν τα δέντρα, τα φυτά και τα λουλούδια.
Ενθαρρύνεται τα παιδιά να χρησιμοποιούν τα χέρια τους και το σώμα τους, να κάνουν κατασκευές, να χορεύουν και να παίζουν μουσική.
Επαινέστε τα για τις επιδόσεις τους στις κατασκευές, το χορό, τη μουσική, τη ζωοφιλία, την αναγνώριση ενός φυτού, το κολύμπι κλπ, και όχι για οτιδήποτε σχετικό με τη τηλεόραση.
Βοηθήστε τα παιδιά να ξεχωρίσουν τη πραγματικότητα από τη φαντασία.
Διδάξτε τα ότι στη πραγματική ζωή η βία έχει άσχημες συνέπειες.
Διδάξτε τα πως η τηλεόραση δεν λέει πάντα (σχεδόν ποτέ) την αλήθεια.
Διδάξτε τα πως η τηλεόραση δεν αποτελεί εκπαιδευτικό μέσο και δεν μπορεί να αντικαθιστά το σχολείο και το διάβασμα.
Απομυθοποιήστε τους κοινωνικούς φόβους που έχουν προκληθεί από τη τηλεόραση. Εξηγήστε τους ότι ο κόσμος δεν είναι εχθρικός και δεν απειλούνται από το καθετί γύρο τους.
Απομυθοποιήστε τους μεταφυσικούς φόβους που έχουν προκληθεί από τη τηλεόραση. Εξηγήστε τους ότι οι δαίμονες, τα φαντάσματα, τα πνεύματα και καθετί υπερφυσικό είναι “ψεύτικα” και δεν αποτελούν κινδύνους.
Τι κάνεις όταν το πιτσιρίκι σου αρνείται να κατέβει από την κούνια για να ανέβει ένα άλλο παιδάκι; Όταν παιδιά με διπλάσιο ύψος από το δίχρονό σου ανεβαίνουν ανάποδα στην τσουλήθρα την ώρα που εκείνο κατεβαίνει; Υπάρχουν όρια και κανόνες για το παιχνίδι στην παιδική χαρά ή μήπως ισχύει ο νόμος της ζούγκλας;
Θα μπορούσαμε να πούμε ότι η παιδική χαρά είναι μια μικρή ανοιχτή κοινωνία όπου συνυπάρχουν όλων των ειδών οι γονείς. Κάποιοι είναι υπερπροστατευτικοί, άλλοι πάλι υπερβολικά χαλαροί, ήσυχοι ή θορυβώδεις, ευγενικοί ή αγενείς. Άλλοι αδιαφορούν σε στιγμές που θα έπρεπε να επέμβουν ή αντιδρούν με υπερβολικό τρόπο. Όσο για τα παιδιά; το καθένα έχει το δικό του ταμπεραμέντο. Ένα παιδί μπορεί να σας φαίνεται πολύ ζωηρό ή ατίθασο σε σύγκριση με το δικό σας, μπορεί όμως να ισχύει και το αντίθετο. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι οι υπαίθριοι χώροι, όπως οι παιδικές χαρές και τα πάρκα, δίνουν στα παιδιά μας την ευκαιρία να αποκτήσουν πολύτιμες κοινωνικές δεξιότητες όπως να μοιράζονται, να περιμένουν τη σειρά τους, να έχουν καλούς τρόπους, να διεκδικούν αλλά και να σέβονται. Κι αν κάποια στιγμή βρεθείτε αντιμέτωποι με καταστάσεις που προκαλούν τα νεύρα σας, ορίστε μερικοί άγραφοι κανόνες που μπορεί να αποδειχθούν εξαιρετικά σημαντικοί.
Οι καταλήψεις
Τo πρόβλημα: Κανείς δεν είναι διατεθειμένος να κατέβει από την κούνια για να ανέβει το μικρό σας. Τι κάνετε; Αν δεν το ζητήσετε, πιθανόν να μην έρθει ποτέ η σειρά σας. Ζητήστε το λοιπόν όσο πιο ευγενικά μπορείτε, εξηγώντας ότι θα χρησιμοποιήσετε το παιχνίδι για λίγο. Ακόμα όμως κι έτσι, να θυμάστε ότι μπορεί να έρθετε αντιμέτωποι με το πεισματικό «όχι» του παιδιού που έχει κάνει κατάληψη. Κάποια παιδιά πάλι ανεβαίνουν ανάποδα στην τσουλήθρα, πράγμα που δυσκολεύει την κάθοδο τον μικρότερων. Να θυμάστε ότι δεν υπάρχουν κανόνες για το πώς παίζουν τα παιδιά και ένα παιδί δεν είναι υπεύθυνο για την ασφάλεια ενός άλλου. Αυτό που μπορείτε να κάνετε είναι να πείτε στο παιδί σας να παίξει με κάποιο άλλο παιχνίδι για λίγο και να επανέλθει αργότερα. Αν πάλι είναι το δικό σας παιδάκι εκείνο που έχει κάνει κατάληψη, πρέπει να του εξηγήσετε ότι είναι σημαντικό να τηρείται η σειρά ώστε να ανεβαίνουν όλοι στα παιχνίδια.
Τα πειραχτήρια
Το πρόβλημα: Κάποια παιδάκια κοροϊδεύουν το παιδί σας, το οποίο δείχνει να στενοχωριέται. Τι κάνετε; Μην αδιαφορήσετε. Το παιδί σας μπορεί να μην έχει αναπτύξει ακόμα τις κοινωνικές δεξιότητες που χρειάζονται για να αντιμετωπίσει τα παιδιά που το κοροϊδεύουν. Αν δει όμως εσάς να χειρίζεστε την κατάσταση, θα μάθει πώς να κάνει κι εκείνο το ίδιο στο μέλλον. Μπορείτε λοιπόν να πείτε: «Αυτό που κάνετε δεν είναι σωστό». Ακόμα κι αν κάποια παιδιά δείχνουν ότι δεν πτοούνται ή δεν ακούν, στην πραγματικότητα μαθαίνουν ότι μια τέτοια συμπεριφορά έχει αντιδράσεις από τους μεγάλους.
Δεν ξέρει να μοιράζεται
Το πρόβλημα: Το παιδί σας παίζει με τα παιχνίδια του στην παιδική χαρά. Κάποια παιδάκια θέλουν να παίξουν με αυτά, αλλά εκείνο δεν είναι διατεθειμένο να τα μοιραστεί. Τι κάνετε; Να θυμάστε ότι είναι φυσιολογικό τα παιδιά μικρής ηλικίας να δυσκολεύονται να μοιραστούν πράγματα. Είναι σημαντικό να έχετε προετοιμάσει το παιδί πριν πάτε στην παιδική χαρά. Συχνά βοηθάει να του εξηγήσετε από πριν ότι κάποια παιδάκια μπορεί να θέλουν να παίξουν με τα παιχνίδια του, αλλά μετά θα του τα επιστρέψουν. Αν είναι όμως το παιδί πολύ μικρό, μπορεί να δυσκολευτεί να καταλάβει ακόμα κι αυτό. Αυτό που μπορείτε να κάνετε είναι να συμφωνήσετε να μην πάρει μαζί του κάποιο παιχνίδι που είναι εξαιρετικά αγαπημένο ή να συμφωνήσετε με ποια από τα παιχνίδια που θα πάρει μαζί μπορεί να παίξουν κι άλλα παιδιά. Αν βλέπετε ότι το παιδί σας δεν είναι ακόμα έτοιμο να μοιραστεί, το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι να πάρετε μία σακούλα με διάφορα παιχνίδια (π.χ. κουβαδάκια, φτυαράκια, μπαλίτσες), εξηγώντας στο παιδί από πριν ότι αυτά τα παιχνίδια είναι για να παίξουν τα άλλα παιδάκια. Με αυτόν τον τρόπο του δίνετε το καλύτερο παράδειγμα και το βοηθάτε να καταλάβει ότι μετά το τέλος του παιχνιδιού τα παιχνίδια επιστρέφονται.
Τα απολεσθέντα
Το πρόβλημα: Η κορούλα σας βρήκε έναν πλαστικό δεινόσαυρο στις κούνιες και θέλει να τον πάρει σπίτι. Τι κάνετε; Οι περισσότεροι γονείς απαντούν ότι δεν θα άφηναν το παιδί τους να πάρει μαζί του κάτι που βρήκε στις κούνιες. Πρέπει όμως να του εξηγήσετε γιατί δεν πρέπει να το πάρει: επειδή δεν του ανήκει και ανήκει σε κάποιο άλλο παιδάκι που το ξέχασε και θα επιστρέψει να το πάρει. Τι κάνετε όμως αν κάποιο παιδάκι την ώρα που φεύγει πάρει μαζί του το φτυαράκι ή την μπάλα του παιδιού σας;. Στην περίπτωση αυτή δεν είναι λάθος να πείτε στη μαμά του: «Συγνώμη, αλλά νομίζω ότι η κορούλα σας πήρε το φτυαράκι μας. Με τον τρόπο αυτό μαθαίνετε στο παιδί σας πώς να διεκδικεί και να υπερασπίζεται με ευγενικό τρόπο τα δικαιώματά του.
Τα μεγαλύτερα παιδιά
Το πρόβλημα: Μεγαλύτερα παιδιά παίζουν μπάλα, ανεβαίνουν ανάποδα στην τσουλήθρα ή γυρίζουν πολύ γρήγορα το μύλο, ενώ το μικρό σας περιφέρεται και φοβάστε μην το χτυπήσουν. Τι κάνετε; Εξηγήστε στο παιδί σας ότι τώρα παίζουν τα μεγάλα παιδιά κι ότι εκείνο θα παίξει σε λίγο. Αν είναι ακόμα στο ίδιο σημείο 10 λεπτά αργότερα, μπορείτε να τους ζητήσετε ευγενικά να χρησιμοποιήσετε για λίγο την τσουλήθρα ή τον μύλο. Να θυμάστε ότι τα μεγάλα παιδιά έχουν το ίδιο δικαίωμα να βρίσκονται στην παιδική χαρά όπως και τα μικρότερα. Είναι σημαντικό να σεβαστείτε το γεγονός ότι το παιχνίδι τους πιθανόν να είναι πιο ζωηρό. Σε καμία περίπτωση λοιπόν μην πείτε: «Φύγετε από εκεί για να παίξουν τα μικρά παιδιά». Μπορείτε ωστόσο να υπενθυμίζετε με ωραίο τρόπο στα μεγαλύτερα παιδιά να προσέχουν τα μικρότερα. Να θυμάστε ωστόσο ότι η επίβλεψη του παιδιού είναι καθαρά και μόνο δική σας υπόθεση.
Επίβλεψη εις διπλούν
Το πρόβλημα: Το ένα σας παιδί είναι νήπιο και το άλλο μωρό. Ακόμα όμως κι αν είναι μεγαλύτερα, η επίβλεψη δύο παιδιών ταυτόχρονα σε εξωτερικούς χώρους είναι δύσκολη. Τι να κάνετε; Το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι να επισκέπτεστε χώρους όπως η παιδική χαρά ή το πάρκο με τη συνοδεία κάποιου άλλου, π.χ. με τον σύντροφό σας, τη γιαγιά ή μια φίλη. Έτσι θα μπορεί να επιβλέπει ο καθένας από ένα παιδί. Αν αυτή η λύση δεν είναι εφικτή, πρέπει να εξηγήσετε στο μεγαλύτερο παιδάκι ότι πρέπει να παίζει κοντά σας. Συχνά είναι καλύτερα να έχετε το μωρό σε μάρσιπο αντί σε καρότσι, γιατί έτσι είναι ελεύθερα τα χέρια σας και μπορείτε να επιβλέπετε καλύτερα το μεγαλύτερο παιδάκι ή να το βοηθήσετε π.χ. να ανέβει στις κούνιες ή στο μύλο.
Δεν θέλει να φύγει ποτέ
Το πρόβλημα: Κάθε φορά που πρέπει να αναχωρήσετε, έρχεστε αντιμέτωποι με την πεισματική άρνηση του παιδιού να φύγει. Τι κάνετε; Είναι σημαντικό να καταλάβετε ότι κάθε μικρό παιδί δυσκολεύεται να φύγει από κάπου όταν περνάει καλά. Αν έχετε διαπιστώσει ότι το παιδί σας διαμαρτύρεται κάθε φορά που έρχεται η ώρα της αναχώρησης, πρέπει να ρυθμίσετε το πρόγραμμά σας έτσι, ώστε να έχετε αρκετό χρόνο στη διάθεσή σας και η παραμονή στις κούνιες να κρατάει περισσότερο. Να θυμάστε ότι καλό είναι να αποφεύγετε να λέτε στο παιδί ξαφνικά ότι πρέπει να φύγετε, ούτε όμως να επαναλαμβάνετε συνέχεια ότι πρέπει να φύγετε χωρίς ποτέ να το κάνετε. Προειδοποιήστε το μία φορά ότι σε λίγο θα φύγετε δίνοντάς του την ευκαιρία να προετοιμαστεί και μετά από λίγο αναχωρήστε, δείχνοντας αποφασιστικότητα αλλά και ψυχραιμία ακόμα κι αν το παιδί βάλει τα κλάματα. Καλό είναι πάντως την αναχώρησή σας να διαδέχεται κάτι ευχάριστο, π.χ. ένα παγωτό ή ένας χυμός που θα έχετε συμφωνήσει να του πάρετε αφού φύγετε από την παιδική χαρά.
Τα tips για ανέφελο υπαίθριο παιχνίδι
1. Αποφύγετε να ταΐζετε το παιδάκι ή να του δίνετε στα χέρια τρόφιμα την ώρα που παίζει γιατί κινδυνεύει να πνιγεί. Αν θέλετε οπωσδήποτε να το ταΐσετε, φροντίστε να το κάνετε την ώρα που κάθεται.
2. Φροντίστε τα ρούχα που του φοράτε να μην αφήνουν εκτεθειμένα τα γόνατά του, π.χ. φορέματα ή πολύ κοντά σορτσάκια, καθώς τα σημεία αυτά κινδυνεύουν περισσότερο από χτυπήματα και εκδορές.
3. Μην ξεχνάτε να του φορέσετε καπέλο και αντηλιακό για να το προστατέψετε από τον ήλιο. Εσείς μπορεί να κάθεστε στη σκιά, το παιδί όμως συνήθως είναι εκτεθειμένο στον ήλιο.
4. Καλό είναι να έχετε μαζί σας μια βρεγμένη πετσετούλα ή υγρά μαντιλάκια, καθώς τα χεράκια του λερώνονται εύκολα όταν παίζει έξω.
5. Έχετε οπωσδήποτε μαζί σας φρέσκο δροσερό νερό, γιατί η ζέστη και το ζωηρό παιχνίδι φέρνουν δίψα.
6. Προτιμήστε να μην επισκέπτεστε την παιδική χαρά ή το πάρκο τις ημέρες και τις ώρες που έχει πάρα πολύ κόσμο, γιατί είναι πιο δύσκολη η επίβλεψη αλλά και οι κίνδυνοι περισσότεροι.
7. Μη μαλώνετε το παιδί σας φωνάζοντας δυνατά. Ακόμα κι αν η συμπεριφορά του δεν είναι η αρμόζουσα, φροντίστε να επεμβαίνετε όσο το δυνατόν πιο διακριτικά.
8. Εξασφαλίστε του ελευθερία κινήσεων, παραμένοντας όμως κοντά του και βοηθώντας το όταν χρειάζεται.
9. Μην το αφήνετε ποτέ από τα μάτια σας. Θυμηθείτε ότι όταν τα παιδιά παίζουν σε εξωτερικούς χώρους χρειάζονται διαρκή και υπεύθυνη επίβλεψη. 10. Αποφύγετε να αναχωρήσετε από την παιδική χαρά πάνω στην έξαψη του παιχνιδιού, όταν δηλαδή το παιδί περνάει πολύ καλά.
Πάνω απ’ όλα η ασφάλεια
Το παιχνίδι σε υπαίθριους παιχνιδότοπους αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κομμάτια της ζωής του παιδιού και παίζει μεγάλο ρόλο στη σωματική, διανοητική και συναισθηματική του εξέλιξη. Μια παιδική χαρά ωστόσο πρέπει να πληροί κάποιες βασικές προϋποθέσεις όπως καθαριότητα, ασφάλεια, προφύλαξη από ατυχήματα. Όπως εξηγεί όμως ο κ. Μανιάτης, στην Ελλάδα δεν υπάρχει σχετική νομοθετική ρύθμιση για τις προδιαγραφές και τις απαιτήσεις ασφαλείας για υπαίθριους παιχνιδότοπους. Ωστόσο στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Τυποποίησης η χώρα μας εφαρμόζει άτυπα κάποια ευρωπαϊκά πρότυπα, η εφαρμογή των οποίων παραμένει μη υποχρεωτική με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Ένα βασικό πρόβλημα είναι, μεταξύ άλλων, η έλλειψη συντήρησης των παιχνιδότοπων και των κατασκευών που φιλοξενούν. Αυτό, με λίγα λόγια, σημαίνει ότι ο γονιός πρέπει να έχει τα μάτια του δεκατέσσερα ελέγχοντας αν οι κατασκευές του παιχνιδότοπου είναι ασφαλείς. Πιο συγκεκριμένα, καλό είναι να προσέχετε: • Αν υπάρχει επένδυση μαλακού υλικού στα καθίσματα. • Αν υπάρχει πλαστικό περίβλημα στις αλυσίδες κούνιας. • Να μην είναι περισσότερα από τρία αναρτημένα καθίσματα σε μία δοκό. • Στις περιστρεφόμενες κατασκευές να υπάρχουν ασφάλειες στα καθίσματα. • Οι λαμαρίνες στις τσουλήθρες να μην είναι φθαρμένες. Πρέπει επίσης να προσέχετε γιατί οι μεταλλικές επιφάνειες στον ήλιο θερμαίνονται και μπορεί να προκαλέσουν το καλοκαίρι εγκαύματα. • Τα ξύλινα παιχνίδια πρέπει να είναι καλά συντηρημένα, αλλιώς πρέπει να αποφεύγεται η χρήση στα κινούμενα ή φορτιζόμενα σημεία. • Να υπάρχει περίφραξη γύρω από την παιδική χαρά. • Το έδαφος να μην είναι σκληρό Το καλύτερο είναι στο γενικό έδαφος να υπάρχει απλό χαλαρό χώμα ή γρασίδι ή ψιλό στρογγυλεμένο χαλίκι ή οργανικά υλικά όπως ροκανίδια, φλοιοί δέντρων ή ελαστικά υλικά, ιδιαίτερα στα σημεία πιθανής πτώσης (κούνιες, τραμπάλες, τσουλήθρες, μονόζυγα).
Οτι δεν ζούμε σε έναν κόσμο αγγελικά πλασμένο και αποκλειστικά αγαθών προθέσεων το έχουμε αντιληφθεί. Οτι το μάρκετινγκ έχει εισχωρήσει παντού, ακόμα και στα θεωρητικά «απόρθητα» δωμάτια των μαιευτηρίων, είναι επίσης γνωστό. Οτι όμως οι ίδιοι οι παιδίατροι έχουν φτάσει στο σημείο να χορηγούν συνταγές με τη μέθοδο του «τυφλοσούρτη», φορτώνοντας με προϊόντα «μάρκες» τα νεογνά, αγνοώντας συχνά ιδιαίτερες ανάγκες τους και ιδίως αυτή του μητρικού γάλακτος, γίνεται αντιληπτό μόνο από τις σαστισμένες μανάδες. Που οι περισσότερες είναι απλώς πολύ κουρασμένες για να αντιδράσουν.
«Συνταγές» φέιγ βολάν
Κάποιες όμως δεν ξεχνούν. Στο τελευταίο της ποστ, με τίτλο «Παιδίατροι – Πλασιέ», η δημοφιλέστατη μπλόγκερ Ψιλικατζού, που πριν από λίγους μήνες έφερε στον κόσμο το πρώτο της παιδί, γράφει με το γνωστό «πυρετικό» της ύφος: «Να σου έρχεται ο παιδίατρος στο μαιευτήριο να εξετάσει για πρώτη φορά το μωρό σου, να τρέμεις από την αγωνία μήπως έχει βρει πρόβλημα, να σου λέει τα κιλά, το ύψος, να περιμένεις να μάθεις για την υγεία του και εκείνος να σου κόβει ένα φύλλο συνταγής και να στο δίνει. Λες πάει, αυτοί για να γράψουν συνταγή σημαίνει ότι υπάρχει πρόβλημα και θα πάρουμε φάρμακα. Αλλά για στάσου, αφού δεν έγραψε τίποτε πάνω στο χαρτί. Τι σόι συνταγή είναι αυτή;»
Αναφερόταν στις νέου τύπου προτυπωμένες συνταγές που χάριν ευκολίας χρησιμοποιούν πολλοί παιδίατροι στα μαιευτήρια. (Οι μαίες τις αποκαλούν και φέιγ βολάν.) Τη συνέχεια τη διηγείται η ίδια η Ψιλικατζού, κατά κόσμον Κωνσταντίνα Δελημήτρου, στην «Κ»: «Κοιτάω τη συνταγή και τι να δω. Εγραφε σαμπουάν και αφρόλουτρα μιας συγκεκριμένης μάρκας. Και σαν να μην έφτανε αυτό, σημείωσε και πάνω στο χαρτί γάλα επίσης μιας συγκεκριμένης μάρκας να του δίνω, λέει, συμπληρωματικά. Το καλάθι του μωρού εν τω μεταξύ είχε αυτοκόλλητο αποκλειστικού θηλασμού. Αλλά αυτό δεν είχε καμία σημασία, ως φαίνεται».
Ανάλογη εμπειρία είχε πριν από λίγο καιρό σε ιδιωτικό μαιευτήριο και η Λ. Κ., 28 ετών, που διηγείται στην «Κ»: «Ηρθε την τρίτη μέρα από τη γέννα ένας παιδίατρος του μαιευτηρίου και μου είπε βλέποντάς με να θηλάζω ότι «δεν είναι ανάγκη να του δίνεις μόνο μητρικό”. Σάστισα. Δεν είχα κάποιο πρόβλημα, και όμως ο παιδίατρος μου είπε να “συμπληρώσω” με σκόνη. Ο μαιευτήρας μου μου είχε συστήσει να θηλάσω το παιδί κανονικά, όπως άλλωστε επιθυμούσα κι εγώ, αλλά επειδή δεν είχα ακόμα παιδίατρο, μπερδεύτηκα. Το είπα στη μαία, η οποία βέβαια μου είπε… “μην τολμήσεις”». Ωστόσο, η απόφασή της δεν έγινε σεβαστή από το νοσοκομείο. «Στο μαιευτήριο, ενώ είχα ζητήσει αποκλειστικό θηλασμό, δηλαδή το παιδί να τρέφεται μόνο με μητρικό γάλα, διαπίστωσα ότι στις 48 ώρες του έδιναν και από το άλλο γάλα, χωρίς να με ενημερώσουν. Ούτε βέβαια είχαν βάλει την ειδική σήμανση στο καλάθι του μωρού. Για να πειστούν να μη δίνουν ξένο γάλα στο παιδί χρειάστηκε να κάνουμε ολόκληρη φασαρία».
Το θέμα συμπύκνωσε σε μια αποστροφή του λόγου του αρκετό καιρό μετά ο νέος της παιδίατρος. «Οταν στον ένα χρόνο τον ρώτησα εάν πρέπει να αλλάξω γάλα, να πάρω άλλο προϊόν, μου απάντησε “φτάνει το μάρκετινγκ, ας πάρει κανονικό γάλα το παιδί”».
Ο Διεθνής Κώδικας
Είναι δυστυχώς αλήθεια. Οπως επιβεβαιώνει στην «Κ» μαία με 30 χρόνια εμπειρία, τα μαιευτήρια είναι η χαρά της προώθησης προϊόντων. «Γίνεται συνεχώς κάποιου είδους promotion. Ωστόσο, ενώ για άλλα προϊόντα όπως σαπούνια ή κρέμες μπορείς να κάνεις τα στραβά μάτια, εφόσον δεν μπορούν να βλάψουν τα παιδιά όποιας μάρκας και να είναι, στο θέμα του γάλακτος υπάρχει θέμα». Οπως λέει η ίδια, δεν υπάρχει γυναίκα που να φεύγει από το μαιευτήριο χωρίς συνταγή για γάλα κάποιας εταιρείας. «Τουλάχιστον δεν έχω δει εγώ καμία…» προσθέτει με νόημα.
Σύμφωνα με τον Διεθνή Κώδικα Εμπορίας Υποκαταστάτων Μητρικού Γάλακτος, για να χορηγηθεί σε νεογέννητο ξένο γάλα θα πρέπει να υπάρχει σοβαρός ιατρικός λόγος. Ο κώδικας αυτός δεν τηρείται στα ελληνικά μαιευτήρια, δημόσια και ιδιωτικά. Τι κι αν οι μητέρες έχουν αποφασίσει να θηλάσουν τα μωρά τους, τουλάχιστον όσο αντέχουν, υπακούοντας στις προσταγές των (άλλων) επιστημόνων που θέλουν το μητρικό γάλα άκρως ευεργετικό για τα παιδιά.
Δύσκολα μπορεί κανείς να καταλάβει την αγωνία της νέας μάνας να θέσει σε τάξη τις αμέτρητες νέες πληροφορίες στο μυαλό της, φεύγοντας από την ασφάλεια του μαιευτηρίου, φορτωμένη με σακούλες γεμάτες προϊόντα. «Σου δίνουν τα πάντα, από πάνες και κρέμες μέχρι σαμπουάν, και βέβαια γάλατα», λέει η Λ. Κ. «Εάν είναι το πρώτο σου παιδί, αυτό από τη μία πλευρά σε διευκολύνει, αλλά από την άλλη σε εξοικειώνουν με συγκεκριμένα προϊόντα», παραδέχεται.
Μέσα σε αυτόν τον πανικό, ωστόσο, αρκετές γυναίκες βλέπουν τα πράγματα πιο καθαρά. Η Κωνσταντίνα, όπως γράφει, δεν αγόρασε ποτέ γάλα. «Θηλάζω ολημερίς και ολονυχτίς χωρίς σταματημό. Από αντίδραση. Η όλη εμπορευματοποίηση της βιομηχανίας “μωρό” με αηδίασε τόσο, που με έκανε να ανακαλύψω μια εντελώς διαφορετική φιλοσοφία φροντίδας, μερικές φορές απλούστερη άλλες δυσκολότερη, που όμως κοστίζει ελάχιστα, είναι οικολογική και δεν χαρίζει κάστανο σε γιατρούς πλασιέ και άγαρμπες εταιρείες προϊόντων για μωρά».
Συναισθηματική επίθεση (σκόπιμη απομόνωση του παιδιού-θύματος, το να κρύβουν τα βιβλία του, να λερώνουν και να καταστρέφουν τα πράγματά του, να εκβιάζουν για χρήματα κλπ)
Ηλεκτρονικός εκφοβισμός (χρήση Ίντερνετ, email, chat room, κλήσεις κινητών και sms με κακοποιητικό και απειλητικό περιεχόμενο, χρήση κάμερας με σκοπό την απειλή και την ταπείνωση του παιδιού)
Πιθανά σημάδια ότι ένα παιδί θυματοποιείται από τους συμμαθητές του:
Γίνεται επιθετικό, παράλογο, ανήσυχο
Εκφοβίζει ή θυματοποιεί άλλα παιδιά ή αδέρφια
Σταματά να τρώει
Φοβάται να χρησιμοποιήσει το κινητό ή το ηλεκτρονικό του ταχυδρομείο
Τρομάζει, φέρεται αμήχανα όταν λαμβάνει μήνυμα στο κινητό
Φοβάται να περπατήσει μόνος στο σχολείο
Δεν θέλει να πάει σχολείο/ούτε να χρησιμοποιήσει το λεωφορείο
Εκλιπαρεί να το πάνε σχολείο με το αμάξι
Αλλάζει διαδρομή πηγαίνοντας προς το σχολείο
Κάνει απουσίες/κοπάνες
Αρχίζει να τραυλίζει
Απειλεί με αυτοκτονία
Κλαίει πριν κοιμηθεί/έχει εφιάλτες
Το πρωί νιώθει άρρωστο/δεν θέλει να πάει σχολείο
Πέφτει η σχολική του επίδοση
Επιστρέφει με σχισμένα ρούχα, κατεστραμμένα βιβλία
Του λείπουν πράγματα
Ζητά ή κλέβει χρήματα (για να τα δώσει στον θύτη-εκβιαστή)
Χάνει συνέχεια το κολατσιό του ή τα χρήματά του-επιστρέφει πεινασμένο
Έχει ανεξήγητες μελανιές-χτυπήματα
Δίνει απίθανες εξηγήσεις για όλα τα παραπάνω.
Οδηγίες για το παιδί-θύμα
Κατ’ αρχάς, δεν φταις εσύ! Πολλοί επιτυχημένοι άνθρωποι είχαν πέσει θύματα εκφοβισμού στο σχολείο
Διατήρησε την ψυχραιμία και την αυτό-πεποίθησή σου
Μην απαντάς στις κοροϊδίες, μη μπαίνεις σε διάλογο, κάνε ότι δεν τις ακούς
Κοίταξέ τους στα μάτια και πες τους καθαρά και σταθερά ΣΤΑΜΑΤΑ
Φύγε όσο γρηγορότερα μπορείς
Πες αμέσως τι συνέβη στο δάσκαλό σου ή σε κάποιον άλλον ενήλικα
Αν φοβάσαι να το πεις σε κάποιον ενήλικα, πες το σε έναν φίλο και ζήτα του να είναι μαζί σου
Συνέχισε να το λες μέχρι ότου κάποιος σε βοηθήσει
Αν σου έστειλαν απειλητικό sms ή email κράτησέ το, μη το σβήσεις, θα χρειαστεί ως απόδειξη
Αν σε εκφοβίζει ολόκληρη παρέα, πιάσε το πιο αδύναμο μέλος της και πες του ότι αυτό δεν είναι σωστό και αν θα του άρεσε να του φέρονταν εκείνου έτσι
Αν μετά από αυτά δεν αλλάξει κάτι, άλλαξε σχολείο-ζήτησε από τους γονείς σου να βρουν ένα σχολείο που είναι φιλικό και ασφαλές
Μην πιστεύεις αυτά που σου λένε οι εκφοβιστές, να επαινείς τον εαυτό σου και να θυμίζεις στον εαυτό σου κάθε μέρα τα καλά σου σημεία
Οδηγίες για γονείς
Παρατηρείστε αν το παιδί σας δείχνει σημάδια ότι θυματοποιείται από άλλα παιδιά ή αν δρα ως θύτης. Μην το αμελήσετε-επικοινωνήστε αμέσως με το σχολείο
Αναπτύξτε μια ζεστή και φιλική σχέση με το παιδί. Να είστε κοντά του και να επιδιώκετε τη συζήτηση μαζί του-από μόνο του μπορεί να μην σας αναφέρει τίποτα για το θέμα αυτό
Διδάξτε του να κοιτά στα μάτια τον εκφοβιστή, να λέει δυνατά ‘ΑΣΕ ΜΕ ΗΣΥΧΟ’ ή ‘ΚΟΙΤΑ ΤΗ ΔΟΥΛΕΙΑ ΣΟΥ’, να φεύγει και να το λέειι σε κάποιον ενήλικα
Καθησυχάστε τα παιδί ότι δε φταίει αυτό αν του επιτέθηκαν κι ότι δεν είναι δικό του λάθος
Μιλήστε, με συγκεκριμένα περιστατικά, στο δάσκαλο, στο διευθυντή, στις αρμόδιες Διευθύνσεις Εκπαίδευσης
Διατηρείστε επικοινωνία με το παιδί και με το σχολείο, ώστε να επιβεβαιώνετε ότι δεν υπάρχουν επαναλήψεις των περιστατικών εκφοβισμού
Ζητήστε στήριξη από τον τοπικό Συμβουλευτικό Σταθμό Νέων ή άλλες υπηρεσίες ψυχολογικής στήριξης στο παιδί σας
Συμβουλεύστε το παιδί σας να προσέχει σε ποιόν δίνει τον αριθμό του κινητού του τηλεφώνου και τη διεύθυνση του email του
Μην υποτιμάτε τις συνέπειες που μπορεί να έχει ο εκφοβισμός Οι μύθοι ‘ε παιδιά είναι, πειράζονται μεταξύ τους’, ή ‘ έτσι θα σκληραγωγηθεί για να βγει στην κοινωνία’, μπορεί να ζημιώσουν το παιδί σας και να το οδηγήσουν σε δυστυχία και απομόνωση
Επαινείτε τα παιδί, δώστε του ευκαιρίες να αναλάβει ευθύνες, εγγράψτε τα παιδί σε άλλες ομαδικές δραστηριότητες (αθλητισμό, προσκοπισμό, καλλιτεχνικά κλπ.), όπου δεν υπάρχουν εκφοβιστές και όπου έχει την ευκαιρία να κάνει νέες φιλίες και να αυξηθεί η αυτο-πεποίθησή του
Αν το παιδί τραυματιστεί από τους εκφοβιστές, ενημερώσετε και την αστυνομία και γνωστοποιείστε στο σχολείο ότι έχετε ενημερώσει την αστυνομία
Απαιτείστε από το σχολείο να ενημερώσει τους γονείς του παιδιού-εκφοβιστή
Αν ο εκφοβισμός δεν αντιμετωπίζεται, αλλάξτε σχολείο. Μιλήστε με το νέο σχολείο και βεβαιωθείτε ότι δεν υπάρχουν ή δεν γίνονται ανεκτοί εκεί οι εκφοβιστές
Αν το παιδί σας εκφοβίζει άλλα παιδιά
Σταματήστε το αμέσως μόλις παρατηρήσετε επιθετική συμπεριφορά του παιδιού σας προς άλλα παιδιά
Εξηγείστε του ότι η συμπεριφορά δεν είναι αποδεκτή και ότι το αντίκτυπο στα άλλα παιδιά είναι πολύ βαρύ
Διδάξετε στο παιδί σας τρόπους συμπεριφοράς για επίλυση συγκρούσεων που δεν περιλαμβάνουν βία. Επίσης διδάξτε τους πώς να ζητούν αυτό που θέλουν με ευγενικό τρόπο
Μη χτυπάτε τα παιδιά ως τιμωρία για την επιθετική τους συμπεριφορά. Τους διδάσκετε ακριβώς αυτό που θέλετε να σταματήσουν: τη βία. Προτιμήστε την αφαίρεση προνομίων ως τιμωρία
Επικοινωνήστε με το σχολείο και συζητείστε με το δάσκαλο για την αντιμετώπιση της επιθετικής συμπεριφοράς του παιδιού σας
Επαινείτε και ενισχύετε το παιδί σας κάθε φορά που επιδεικνύει συνεργατικές και φιλικές συμπεριφορές προς άλλα παιδιά
Ελέγχετε συχνά το παιδί σας για να βεβαιωθείτε ότι δεν έχει επιστρέψει σε επιθετικές συμπεριφορές
Ο θάλαμος νεογέννητων συνιστά μια αναχρονιστική φυλακή, ένα απαίσιο μέρος που θα έπρεπε να μην υπάρχει εδώ και δεκαετίες. Ένα δωμάτιο για στοίβαγμα ευαίσθητων ανθρώπινων ψυχών.
Ένα από τα πιο λυπηρά, καταθλιπτικά, απάνθρωπα μέρη του κόσμου είναι η φυλακή για νεογέννητα σε μεσαιωνικά μαιευτήρια. Ένας θάλαμος γεμάτος μωρά στοιβαγμένα στα κρεβατάκια τους το ένα δίπλα στο άλλο σαν από αόρατο αυτιστικό χέρι, απόλυτα μόνα, ξεκομμένα ξαφνικά από το άλλο τους μισό – τη μαμά τους. Να κλαίνε ομαδικά από άγχος και απόγνωση, να πιπιλίζουν με το ζόρι μπιμπερό που έχουν τους έχει στερεωθεί καταναγκαστικά στο στόμα τους, να κοιμούνται αποξενωμένα από τον κόσμο και παραιτημένα.
Ας παραμερίσουμε τα ωραία ρουχαλάκια με τα αρκουδάκια που ευχαριστούν τους συγγενείς και απομονώνουν το κακόμοιρο μικρό. Ας εξετάσουμε βαθύτερα αυτήν την μεσαιωνική πρακτική, που συνεχίζει κραταιά στα νοσοκομεία της χώρας μας.
Τα μωρά γεννιούνται. Κάποια δεν οσμίζονται καν τη μάνα τους για ώρες ή μέρες από την στιγμή της γέννησης. Μπαίνουν πλυμένα, ντυμένα και τυλιγμένα με κουβέρτα στο κουνάκι τους. Κάποιες φορές και δύο μαζί στο ίδιο κρεβατάκι, «προς εξοικονόμηση χώρου». Θα περάσουν εκεί το μεγαλύτερο μέρος των πρώτων κρίσιμων ημερών της ζωής τους.
Θα κλαίνε για ώρα, με τη μαία να έρχεται καθυστερημένα ή καθόλου για να τα παρηγορήσει. Θα κλαίνε ομαδικά, γεμάτα άγχος το ένα από το κλάμα του άλλου. Θα είναι στερημένα από τις βασικές τους αισθήσεις για την ηλικία τους: χωρίς μπούσουλα από τις μυρωδιές της μαμάς, τις μόνες οικείες, από τη φωνή της. Θα είναι περιορισμένα σαν έναν μεγάλο άνθρωπο που του έκλεισαν τα μάτια. Θα τους λείπει το συνεχές άγγιγμα, το χάδι, η σωματική επαφή, οι χτύποι της καρδιάς της μάνας τους. Θα κλαίνε πεινασμένα περιμένοντας μάταια άμεση ανταπόκριση από το περιβάλλον τους, γιατί δεν έφτασε ακόμα η ώρα για τα τρίωρα ταίσματα. Θα μαθαίνουν πώς να συνηθίζουν σε υποκατάστατα του αυθεντικού: πιπίλα και μπιμπερό αντί για θηλή της μαμάς. Σαν τον έφηβο που δε βρίσκει επαφή με την πραγματικότητα και καταφεύγει σε υποκατάστατά της ναρκωτικά. Κάποιες μαίες θα τα βάζουν πλαγιαστά και θα στερεώνουν ένα μπουκάλι στο στόμα τους, για να πιπιλίζουν αενάως τη δυστυχία τους, για να μουδιάζουν και να μη μπορούν να κλάψουν. Όλα θα ταίζονται ταυτόχρονα, προς ευκολία της νοσοκόμας. Εκείνη ξέρει, η μαμά όχι. Το προσωπικό του μαιευτηρίου έχει την ευθύνη των πρώτων ημερών της ανθρώπινης ύπαρξης, όχι η οικογένεια.
Σε μαιευτήρια του εξωτερικού τέτοια δωμάτια έχουν καταργηθεί προ πολλού. Όλα τα νεογέννητα απολαμβάνουν το αυτονόητο, την συνδιαμονή με τη μητέρα τους (rooming in). Από την πρώτη στιγμή η μητέρα μαθαίνει να αφουγκράζεται την ανάσα του παιδιού της. Το νιώθει πλάι της, διστακτική αρχικά στις κινήσεις της, έπειτα, με την ενθάρρυνση του προσωπικού, πιο σίγουρη για την αγκαλιά της. Μαθαίνει να διαβάζει τα σημάδια, τη γλώσσα του δικού της παιδιού. Χτίζει τον ισχυρό σύνδεσμο που θα διαρκέσει μια ζωή. Το rooming in εφαρμόζεται ως απαραίτητο κομμάτι μιας Φιλικής προς τα Βρέφη πολιτικής και ως μέτρο για την προάσπιση του μητρικού θηλασμού, σύμφωνα με τα Δέκα Βήματα της UNICEF για Φιλικά προς τα Βρέφη νοσοκομεία.
Γιατί, παρά τον καταιγισμό επιστημονικών δεδομένων που μιλούν για έκδηλη ζημιά, πολλά ελληνικά μαιευτήρια δεν αλλάζουν πολιτική; Ως ένα βαθμό γιατί οι επαγγελματίες υγείας δε γνωρίζουν τα καινούργια δεδομένα, πράγμα βέβαια δύσκολο αλλά όμως αληθινό! Κάποιοι έχουν μείνει σε μια παλιά ιατρική που βασίζεται στην παράδοση, όπως έκαναν μάγοι της φυλής στους προιστορικούς χρόνους. «Έτσι κάνουμε γιατί έτσι μάθαμε!». Αντιστέκονται σε κάθε αλλαγή και δεν έχουν μάθει να λειτουργούν με βάση τις επιταγές των νεότερων επιστημονικών αποδείξεων. Από την άλλη μεριά, κάθε αλλαγή είναι δύσκολη. Οι διοικήσεις των μαιευτηρίων πρέπει να σχεδιάσουν καινούργιες πολιτικές, να βεβαιώσουν την εφαρμογή τους, να εκπαιδεύουν τακτικά το προσωπικό τους στα καινούργια δεδομένα. Ο θάλαμος νεογεννήτων συνιστά ευκολία για ένα ιδιωτικό μαιευτήριο. Απαιτεί λιγότερο προσωπικό και σχετικά ανεκπαίδευτο. Αντίθετα, χρειάζονται περισσότερες και έμπειρες μαίες ώστε να καθοδηγούν τη μητέρα που έχει το μωρό δίπλα της και προσπαθεί να το φροντίσει, να το θηλάσει για πρώτη φορά. Οι διοικήσεις των ιδιωτικών μαιευτηρίων θα κάνουν διστακτικά τέτοιες αλλαγές εάν δεν αναγκαστούν από την Πολιτεία.
Όσο λοιπόν εμείς πασχίζουμε να πετύχουμε το στοιχειώδες, να φέρουμε τα φυσιολογικά μωρά πίσω στη μητέρα τους, οι οικογένειες χωρών του δυτικού κόσμου απολαμβάνουν περιγεννητική φροντίδα που έχει προχωρήσει σε επίπεδο επόμενο από εκείνο του απλού rooming-in. Η επιστήμη σήμερα μάς δείχνει ότι το μωρό δεν πρέπει να βρίσκεται δίπλα στη μαμά του, ντυμένο στο κρεβατάκι του, αλλά γυμνό επάνω στη μαμά του – και στο μπαμπά του κάποιες στιγμές, αγκαλιά όσο γίνεται, από τη γέννηση. Αντί να περιορίζεται μέσα στην κούνια-κλουβί, το μωρό από τα πρώτα λεπτά οφελείται τα μέγιστα σε κάθε τομέα εάν βρεθεί σε συνεχή και άμεση σωματική επαφή, δέρμα με δέρμα με τους δικούς του. Επιπρόσθετα, οι περιορισμοί στην επαφή με τους γονείς σε χώρο και χρόνο είναι ακόμα περισσότερο επιζήμιοι σε άρρωστα μωρά και σε γεννήσεις με προβλήματα. Αν στη χώρα μας η παραμικρή παρεκτροπή από το φυσιολογικό για ένα νεογέννητο σημαίνει συχνά νομοτελειακά απομάκρυνση από τη μητέρα του και τοποθέτηση σε θερμοκοιτίδα, με τη μαμά να μην επιτρέπεται να το χαιδέψει ούτε για μια στιγμή επί ημέρες, στο εξωτερικό και σε παρόμοια περιστατικά γιατροί και μαίες πασχίζουν να φέρουν το άρρωστο μωρό σε ακόμα πιο στενή επαφή με τη μητέρα του. Κάθε ιατρική παρέμβαση εκεί σε νεογέννητο δεν επιτρέπεται να απομονώνει το παιδί μακριά από τη μάνα του για περισσότερο από μία ώρα.
Προς το παρόν το –μερικό κι αυτό- rooming in αποτελεί προνόμιο ελάχιστων Ελληνίδων που πληρώνουν περισσότερα χρήματα ώστε να βρεθούν στο μαιευτήριο σε μονόκλινο δωμάτιο. Με αυτόν τον τρόπο η υγεία, κάτι που αφορά όλα τα παιδιά, εκφυλίζεται μέσα από κοινωνικοοικονομικές διακρίσεις και η σύγχρονη τάση να αποτελεί ο θηλασμός προνόμιο των ανώτερων τάξεων ενισχύεται. Η ψυχική υγεία ενός μωρού δε μπορεί να είναι προνόμιο πολυτελείας για οικογένειες που έχουν να πληρώσουν.
Το μωρό ανήκει στη μητέρα του. Έχει δικαίωμα να βρίσκεται κοντά – ακόμα καλύτερα, πάνω, αγκαλιά – στη μητέρα του. Ας το αφήσουμε γυμνό, σκεπασμένο μόνο από πάνω με μια κουβερτούλα, κοιλιά με κοιλιά στη μαμά του και ας δώσουμε την ευκαιρία στη φύση να κάνει τα υπόλοιπα.
"Το να αναγνωρίζεις το σωστό και να μην κάνεις τίποτε, είναι έλλειμα θάρρους"
Αρχείο
Tα κείμενα και τα άρθρα που παρουσιάζονται στο «Ariadni’s blog» αποτελούν απόψεις, αναφορές και προσωπικές επιλογές που βασίζονται σε προσωπική έρευνα και εμπειρία μου. Σε καμία περίπτωση δεν έχουν στόχο να υποκαταστήσουν την επαγγελματική ιατρική φροντίδα από εγκεκριμένους επαγγελματίες.
Είπαν και ελάλησαν