Γεννιέται παιδί πρόωρο στις 28 εβδομάδες εγκυμοσύνης. Είναι το ξεκίνημα ενός δύσκολου ταξιδιού, με το εύθραυστο νεογέννητο να παραμένει στην Εντατική Μονάδα Προώρων για τους επόμενους 3 μήνες.

Το μωρό απομακρύνεται στην Εντατική Προώρων για να του παρασχεθεί αναπνευστική υποστήριξη. Λίγη ώρα αργότερα ο παιδίατρος – νεογνολόγος έρχεται στο δωμάτιο της μητέρας και εξηγεί στους γονείς την κατάσταση υγείας του παιδιού. Τους αναλύει το γεγονός ότι, ακόμα και εάν η μητέρα δεν έχει σκοπό να θηλάσει το παιδί της σε βάθος χρόνου, είναι πολύ σημαντικό η μητέρα κατά τις επόμενες ημέρες να ενεργοποιήσει τη γαλουχία ώστε να δοθεί το γάλα της, όταν είναι εφικτό, στο παιδί της. Το μητρικό γάλα για τα πρόωρα είναι φάρμακο που σώζει ζωές και πρέπει οπωσδήποτε να είναι η πρώτη τροφή που εκείνο θα λάβει.

Κατά τις επόμενες ώρες η επικεφαλής μαία της Μονάδας εξηγεί στη μητέρα αναλυτικά τον τρόπο που θα ενεργοποιήσει την παραγωγή της σε γάλα. Της παρέχεται καλής ποιότητας νοσοκομειακό θήλαστρο και ενθαρρύνεται να ξεκινήσει αντλήσεις με αυτό μέσα στις πρώτες 6 ώρες από τον τοκετό, κάνοντας ακολούθως τουλάχιστον 8 αντλήσεις το 24ωρο. Της παρέχεται ειδικός χώρος στη Μονάδα για να κάνει τις αντλήσεις, ψυγείο και άλλες ανέσεις. Τις δίνονται σαφείς και αναλυτικές οδηγίες για την διατήρηση του μητρικού γάλακτος και για τις διαδικασίες αποθήκευσης και μεταφοράς του στη Μονάδα όταν η λεχώνα πάρει εξιτήριο για το σπίτι και αντλεί το γάλα της εκεί.

Οι επόμενες ημέρες είναι κρίσιμες για την υγεία του νεογέννητου. Η μητέρα έρχεται τακτικά κοντά στο μωρό της, κοντά στη θερμοκοιτίδα, αρκετές φορές το 24ωρο, όσο το επιτρέπει η δική της υγεία και εκείνη του μωρού της. Αφήνεται να βγάλει φωτογραφία και να αγγίξει το βρέφος της.
Το πρώτο γάλα που έβγαλε με το θήλαστρο κατά τις πρώτες ώρες μετά τη γέννηση δίνεται σε ελάχιστες ποσότητες στο άρρωστο μωρό της με καθετήρα από τη μύτη του, ώστε να βοηθήσει στην ανάπτυξη του εντέρου του και στην άμυνά του.
Η μητέρα πέντε μέρες μετά τον τοκετό παίρνει εξιτήριο για το σπίτι της. Εκεί συνεχίζει τις συστηματικές αντλήσεις με το θήλαστρο. Το γάλα που βγαίνει το παίρνουν προσεκτικά οι μαίες της Μονάδας και το αποθηκεύουν για να δοθεί στο παιδί. Η κατάσταση της υγείας του παιδιού σιγά – σιγά καλυτερεύει. Σταδιακά λαμβάνει περισσότερο μητρικό γάλα με τον καθετήρα, την ίδια χρονική περίοδο που το γάλα της μαμάς αυξάνεται.
Οι γονείς έχουν το ελεύθερο να βρίσκονται κοντά στο παιδί τους, μέσα στη Μονάδα, για τον περισσότερο χρόνο της ημέρας, με εξαίρεση μόνο τα μικρά χρονικά διαστήματα που το μωρό πρέπει να κάνει διαγνωστικές εξετάσεις ή να λάβει κάποια θεραπεία. Η μητέρα διδάσκεται από το προσωπικό που φροντίζει το παιδί πώς να κάνει φροντίδα Καγκουρώ: Με το παιδί σε αναπνευστική υποστήριξη ακόμα αλλά σταθερό, η μητέρα το παίρνει αγκαλιά δίπλα από την θερμοκοιτίδα του, σε επαφή δέρμα με δέρμα με το στήθος της. Το βρέφος ηρεμεί, το ίδιο και η μητέρα. Την υπόλοιπη ώρα που το παιδί βρίσκεται στη θερμοκοιτίδα η μητέρα μπορεί να του μιλάει, να του τραγουδάει, να αγγίζει το χεράκι του. Κουβεντιάζει με τη νοσοκόμα, ρωτάει ό,τι θέλει, είναι ελεύθερη να παρακολουθήσει την όλη φροντίδα, τις επισκέψεις των γιατρών την ώρα που εξετάζουν το παιδί της, την ενημερώνουν απλά και κατανοητά για τα προβλήματα της υγείας του, κάνουν τους γονείς ενεργούς συμμέτοχους στις ιατρικές αποφάσεις και στις θεραπευτικές επιλογές.

Η πορεία δεν είναι εύκολη. Περνούν εβδομάδες με την υγεία του παιδιού πότε να πηγαίνει προς το καλύτερο, πότε προς το χειρότερο. Οι γονείς πηγαινο-έρχονται από το σπίτι στη Μονάδα ξοδεύοντας τον περισσότερο χρόνο της ημέρας τους δίπλα στο άρρωστο παιδί τους. Η μητέρα ενθαρρύνεται να αντλεί γάλα διατηρώντας οπτική επαφή με το μικρό της, ώστε να αυξάνεται η ροή μητρικού γάλακτος. Η φροντίδα Καγκουρώ συνεχίζεται. Τα γεύματα του μωρού, με μητρικό γάλα πάντα, έχουν γίνει πιο μεγάλα μέσα από τον ρινογαστρικό καθετήρα. Για να αναπτυχθεί πληρέστερα το βρέφος, προστίθεται στο μητρικό γάλα ένα ενισχυτικό μείγμα μετάλλων και βιταμινών.

Τέσσερις εβδομάδες μετά την γέννηση το παιδί μεταφέρεται από το δωμάτιο εντατικής φροντίδας στο δωμάτιο για πιο υγιή και μεγαλύτερα πρόωρα. Κάνει τώρα τις πρώτες ζωηρές θηλαστικές κινήσεις με το στόμα του. Στις πολλές ώρες που βρίσκεται σε επαφή δέρμα με δέρμα με τη μητέρα του, αφήνεται πλέον να γλείψει τη θηλή της, να την πιάσει με το στόμα του και να κάνει τις πρώτες ανεπιτυχείς προσπάθειες να φάει από αυτήν.

Κατά τις επόμενες εβδομάδες το μωρό τρώει και μεγαλώνει ραγδαία. Μητρικό γάλα δίνεται, είτε από τη μαμά είτε από το προσωπικό, γουλιά γουλιά με ανοιχτό κυπελλάκι. Πριν από κάθε τάισμα το μωρό περνάει ώρα αγκαλιά με τη μητέρα του και αφήνεται να κάνει προσπάθειες στο στήθος της. Το μωρό δεν γνώρισε ποτέ ούτε μπιμπερό ούτε πιπίλα, ώστε να μην μπερδευτεί και δεν καταφέρει να θηλάσει.

Οκτώ εβδομάδες μετά την γέννηση, η μητέρα συνεχίζει τις αντλήσεις και έχει φτιάξει μια σημαντικού μεγέθους αποθήκη μητρικού γάλακτος. Το μωρό θηλάζει από το στήθος της μάνας του κάθε φορά που δείχνει σημάδια πείνας, και, εάν χρειάζεται, λαμβάνει και «συμπλήρωμα» μητρικού γάλακτος με το κυπελλάκι.

Δέκα εβδομάδες μετά την γέννησή του και το παιδί είναι σε λίγες μέρες έτοιμο για εξιτήριο. Η μητέρα έχει σχεδόν εγκατασταθεί στην Εντατική Μονάδα και στην οικογένεια έχει δοθεί ειδικό αποκλειστικό δωμάτιο που παρέχεται για τα παιδιά που είναι έτοιμα για εξιτήριο. Η μητέρα φροντίζει συνεχώς το μωρό της, του αλλάζει πάνες, του δίνει φάρμακα, το θηλάζει κατευθείαν από το στήθος. Τις τελευταίες 2-3 μέρες πριν το εξιτήριο το μωρό θηλάζει αποκλειστικά, χωρίς κανένα συμπλήρωμα, ώστε οι γιατροί να δουν κατά πόσο είναι έτοιμο για αυτό και κατά πόσο συνεχίζει να βάζει βάρος με αποκλειστικό θηλασμό.

12 εβδομάδες μετά τη γέννηση και οι γονείς ευτυχείς παίρνουν το μωρό τους στο σπίτι. Το παιδί είναι υγιές, θηλάζει αποκλειστικά, επιτυχώς και αποτελεσματικά. Μια μαία από την Μονάδα θα έρθει για μερικές επισκέψεις στο σπίτι κατά τις επόμενες μέρες ώστε να βεβαιωθεί ότι όλα πηγαίνουν καλά.

Ως προς το κομμάτι της διατροφής, αυτή είναι η σύγχρονη φροντίδα των πρόωρα γεννημένων βρεφών που εφαρμόζεται στις σύγχρονες Μονάδες Εντατικής Νεογνών αυτού του κόσμου. Πολλές μητέρες, πολλοί γονείς και πολλά παιδιά που γεννιούνται και νοσηλεύονται σε Μονάδες Εντατικής Νεογνών στην Ελλάδα δεν ζουν τέτοιες εμπειρίες, βιώνουν πολύ διαφορετικά και πιο αντίξοα πράγματα, και αυτό είναι ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα στη χώρα μας.

Παπαβέντσης Στέλιος  (Παιδίατρος, M.R.C.P.C.H., D.C.H. I.B.C.L.C. )

Πηγή: HealthierWorld

Περιτριγυρισμένα από ένα περιβάλλον γεμάτο εικόνες, ένα μεγάλο ποσοστό των οποίων έχει, έστω και έμμεσα, κάποιο σεξουαλικό υπονοούμενο, τα παιδιά και οι έφηβοι της σημερινής εποχής θα μπορούσε να πει κανείς ότι είναι ως ένα βαθμό εξοικειωμένοι με την πορνογραφία. Που σταματάει όμως η «ακίνδυνη» πορνογραφία της καθ’ ημέραν ζωής τους και πού αρχίζουν τα πράγματα να γίνονται σοβαρά και ίσως επικίνδυνα;

Ασφαλώς όταν μιλάμε για πορνογραφία και τους ενδεχόμενους κινδύνους της σήμερα, είναι προφανές ότι εννοούμε σχεδόν αποκλειστικά την διαδικτυακή πορνογραφία. Σ’ αυτήν, όπως φαίνεται, έχουν πρόσβαση εύκολα, φθηνά και γρήγορα όλοι όσοι περιηγούνται στο ίντερνετ, ανεξαρτήτως ηλικίας, κοινωνικής τάξης, μορφωτικού επιπέδου και οικογενειακής κατάστασης. Το μόνο που χρειάζεται είναι ένας υπολογιστής και μία σύνδεση και ώρα κατά την οποία βρίσκονται μόνοι μπροστά στην οθόνη.

Και βέβαια δεν χρειάζεται να ανατρέξουμε σε «επίσημες» στατιστικές για να ισχυριστούμε με βεβαιότητα ότι πλέον ένα πολύ μεγάλο ποσοστό (που αυξάνεται όσο μεγαλύτερη είναι η ηλικία) των παιδιών σχολικής ηλικίας διαθέτουν και τα τρία και το τρίτο μάλιστα σε αφθονία.

Σύμφωνα με την εταιρεία λογισμικού διαδικτυακής ασφάλειας Symantec, που αξιολόγησε 3,5 εκατομμύρια αναζητήσεις χρηστών μέσω του συστήματος γονικού ελέγχου Onlinefamily.Norton, πρώτη θέση στις αναζητήσεις των παιδιών κατέχει το Youtube, το Google και το Facebook τη δεύτερη και τρίτη αντίστοιχα, ενώ στην τέταρτη θέση βρίσκεται το Sex. Στη λίστα αυτή των Top-100-αναζητήσεων περιλαμβάνονται επίσης οι «όροι» Porn (θέση 6), Boobs (θέση 28), Naked Girls (θέση 86) και XXX (θέση 93). (Aπό δημοσίευση της ελβετικής εφημερίδας Basler Zeitung.)

Βέβαια δεν πρέπει να παραβλέψουμε το γεγονός ότι, σε ό,τι αφορά το σεξ, η πορνογραφία στα ΜΜΕ, είτε μα ς αρέσει είτε όχι, ήταν και είναι σημαντική πηγή ενημέρωσης και διαπαιδαγώγησης για τους εφήβους. Αυτό συμβαίνει γιατί οι πληροφορίες για το σεξ που παρέχει η οικογένεια ή το σχολείο ήταν και είναι αν όχι ανύπαρκτες, πάντως πολύ περιορισμένες ώστε να ικανοποιούν την περιέργεια και το ενδιαφέρον των εφήβων για το θέμα αυτό. Πολλές φορές οι πληροφορίες αυτές περιορίζονται σε «τεχνικά» θέματα του σεξ. Τις «λεπτομέρειες» τα παιδιά τις μαθαίνουν κυρίως από άλλα παιδιά, περιοδικά, φιλμ και βέβαια, το ίντερνετ.

Μπορούμε να μιλήσουμε για δύο κινδύνους που διατρέχουν οι έφηβοι -και πολύ περισσότερο φυσικά τα μικρότερα παιδιά αν βρεθούν εκτεθειμένα- από την διαδικτυακή πορνογραφία. Ο πρώτος έχει να κάνει με το περιεχόμενο ενός μεγάλου μέρους της πορνογραφίας που προβάλλεται στο διαδίκτυο.

Στην εποχή των απλών φωτογραφιών και βίντεο, τα περιεχόμενα της πορνογραφίας προς ευρεία κατανάλωση ήταν ως επί το πλείστον αρκετά light. Τα σκληρά, οι διαστροφές και τα «ειδικά γούστα» σπάνιζαν και έπρεπε κάποιος να τα αναζητήσει εξειδικευμένα. Ως εκ τούτου ένας έφηβος (κι ακόμα λιγότερο ένα μικρό παιδί) σπάνια και κατ’ εξαίρεση μπορούσε να έχει πρόσβαση σε αυτά.

Στο ιντερνετ αυτός ο περιορισμός έχει αρθεί ολοκληρωτικά. Οι «διανομείς» πορνογραφικού υλικού απευθύνονται σε όλα τα γούστα και σε κάθε είδους σεξουαλική φαντασίωση και, όπως φαίνεται αυτή η άρση των περιορισμών οδηγεί προς μία αχαλίνωτη χρήση κάθε μέσου για να γίνει το περιεχόμενο πιο ερεθιστικό: σκληρό σεξ, κάθε είδους βίτσια και κυρίως βία. Με ένα απλό κλικ πολλές φορές κάποιος μπορεί να βρεθεί μπροστά σε εικόνες ωμής σεξουαλικής βίας, σεξ με παιδιά, και κάθε είδους σεξουαλικής διαστροφής.

Όμως ακόμη κι αν δεν «πέσουν» πάνω σε τόσο σκληρά περιεχόμενα, η ποσότητα και η ποιότητα της πορνογραφίας στο ίντερνετ είναι καταιγιστική για παιδιά και εφήβους. Ειδικά, προειδοποιούν κοινωνιολόγοι, εκπαιδευτικοί και ψυχολόγοι που ερευνούν το θέμα, όταν τα παιδιά βρίσκονται μόνα, απληροφόρητα και εγκαταλελειμμένα μπροστά σ’ αυτή.

Αν και τα περισσότερα σημερινά παιδιά γνωρίζουν ότι οι ταινίες και τα βίντεο είναι εικόνες φτιαγμένες, μη πραγματικές, δεν παύουν όμως να είναι ευάλωτα σ’ αυτές και στα πρότυπα που αυτές μεταδίδουν: ότι το σεξ είναι μια αυτοματοποιημένη διαδικασία με μηχανικές κινήσεις κατά την οποία οι άντρες έχουν τη δύναμη κι ασκούν εξουσία και οι γυναίκες είναι έτοιμες να κάνουν ό,τι τους ζητηθεί. Και ότι το σεξ γίνεται χωρίς συναισθήματα, τρυφερότητα, σαγήνη, ατμόσφαιρα, επικοινωνία μεταξύ αυτών που το κάνουν. .

Ο δεύτερος κίνδυνος έχει να κάνει με την έμμεση ή άμεση παρενόχληση των παιδιών μέσα από ιστιακούς τόπους συνάντησης και συνομιλίας (chat). Πάρα πολλά παιδιά προεφηβικής και εφηβικής ηλικίας συνομιλούν με φίλους, αποκτούν καινούργιους, επικοινωνούν και «δικτυώνονται» κάνοντας chat. Εκεί ο καθένας μπορεί να δηλώσει ο,τι θέλει και να έρθει σε επαφή με όποιον θέλει.

Φαίνεται πως πάνω από το 90% των κοριτσιών μεταξύ 10 και 19 ετών που κάνουν chat έχουν παρενοχληθεί από αγνώστους με χυδαίες ερωτήσεις, προτάσεις για σεξουαλική επαφή μέσω ιντερνετ ή και για συνάντηση. Οι πιο πολλές δεν το αναφέρουν στους γονείς από φόβο μήπως τους απαγορέψουν να χρησιμοποιούν το ιντερνετ.

Πόσο μεγάλοι είναι αυτοί οι κίνδυνοι για τα παιδιά και τους εφήβους;

Η επικινδυνότητα σχετίζεται άμεσα με το ψυχοκοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο βρίσκονται (οικογενειακή κατάσταση και μέριμνα, φίλους, παρέες), την –υπόλοιπη- σεξουαλική διαπαιδαγώγηση τους και την έγκαιρη και σωστή ενημέρωση τους σχετικά με τη χρήση του ίντερνετ και τους κινδύνους του .

Ο κίνδυνος ασφαλώς είναι μεγάλος για παιδιά που αφήνονται από μικρή ηλικία μόνα, χωρίς παρακολούθηση, ενημέρωση και περιορισμούς μπροστά στο ίντερνετ.

Πέρα απ’ αυτό όμως, φαίνεται πως αυτή η επέλαση της πορνογραφίας στο παιδικό δωμάτιο, καθιστά αναγκαία μια διαφορετική στάση των γονιών απέναντι στο ζήτημα της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης.

Ο Lazlo Pota, πρόεδρος της Εταιρείας Γερμανών Ψυχολόγων, και διευθυντής της θεραπευτικής μονάδας “Come in!” για παιδιά και νέους με εξαρτήσεις, δηλώνει ότι οι απαιτήσεις προς τους γονείς ως προς την διαπαιδαγώγηση των παιδιών, ειδικά στο ζήτημα της σεξουαλικότητας έχουν αλλάξει πολύ σε σχέση με 10-15 χρόνια πριν. Οι γονείς πρέπει να συζητούν συχνότερα και εντατικότερα με τα παιδιά τους για το θέμα αυτό. Θεωρεί ότι οι απαγορεύσεις δεν βοηθούν, τα όρια όμως είναι πιο αναγκαία από ποτέ, ακριβώς επειδή τα παιδιά έχουν πάρα πολλούς τρόπους πρόσβασης αλλά και γιατί αυτή είναι η πραγματικότητα τους και χρειάζεται να έχουν τα εφόδια να την αντιμετωπίζουν. Σ’ αυτό έχουν ανάγκη τους γονείς, οι οποίο πρέπει με τη σειρά τους να είναι ενήμεροι και κυρίως κοντά στα παιδιά τους, ειδικά όταν αυτά πρωτομυούνται στον κόσμο του ίντερνετ.

Τι είναι καλό να προσέξουν οι γονείς συγκεκριμένα;

Για τη χρήση του ίντερνετ από παιδιά και εφήβους απαιτούνται πολύ συγκεκριμένα όρια, τόσο στο χρόνο και τη συχνότητα όσο και στους τόπους πλοήγησης. Τα όρια αυτά διαφοροποιούνται φυσικά ανάλογα με την ηλικία.

- Παιδιά κάτω των 10 ετών δεν θα έπρεπε να μπαίνουν στο ίντερνετ παρά μόνο, για συγκεκριμένο σκοπό και μαζί με κάποιον μεγάλο. Για μεγαλύτερα παιδιά, το καλύτερο είναι να συμφωνήσετε έναν εβδομαδιαίο χρόνο (ενδεικτικά, τα παιδιά 10-12 ετών, 8 ώρες υπολογιστή και τηλεόραση την εβδομάδα, 12-15 ετών 10 ώρες, 15-18 ετών 12 ώρες, τις οποίες θα μπορούν να κατανείμουν εκείνα.) Κάποιες φορές μπορεί να είναι ένα ολόκληρο απόγευμα στον υπολογιστή. Δεν πειράζει, αρκεί να μην υπερβαίνουν τον συνολικό συμφωνημένο χρόνο, να μην επηρεάζονται οι υπόλοιπες δραστηριότητες τους (μελέτη, σπορ, χόμπι, φίλοι, επαφή με την οικογένεια ) και η διάθεση τους. Ο υπολογιστής πρέπει να κλείνει 1-2 ώρες πριν πάνε για ύπνο.

-Επιμείνετε στο να είναι ο υπολογιστής σε κοινόχρηστο χώρο και όχι στο δωμάτιο τους, τουλάχιστον μέχρι την ηλικία των 15.

-Συζητείστε μαζί τους ανοιχτά (όπως ταιριάζει στην ηλικία τους φυσικά) και πείτε τους τις απόψεις σας για την πορνογραφία στο ίντερνετ.

- Διαθέστε χρόνο για να καθίσετε μαζί τους μπροστά στον υπολογιστή κι αφήστε τα να σας εξηγήσουν (πολύ συχνά τα παιδιά είναι πιο εξοικειωμένα με τη χρήση του υπολογιστή από τους γονείς) και να σας δείξουν αυτά που τα ενδιαφέρουν. Θα έχετε έτσι την ευκαιρία να μάθετε τις «ιντερνετικές» τους συνήθειες χωρίς να τους κάνετε έλεγχο. Αν υπάρχουν πράγματα με τα οποία δεν συμφωνείτε και δεν θέλετε να παρακολουθούν, απαγορεύστε αφού πρώτα εξηγήσετε τους λόγους.

-Τοποθετείστε φίλτρο γονικού ελέγχου (παρέχεται π. χ. από την windows ή από αντιικά συστήματα ασφαλείας) αλλά μην επαφίεστε σ’ αυτό. Εξηγείστε στα παιδιά ότι μπορεί να συμβεί να βρεθούν μπροστά σε ακατάλληλα περιεχόμενα τα οποία θα πρέπει να κλείσουν.

-Αν θέλουν να κάνουν chat ψάξτε στην αρχή μαζί ποια προγράμματα chat είναι κατάλληλα για την ηλικία τους και εξηγείστε τους τους απαραίτητους κανόνες ασφαλείας που είναι:

1. Να μην δίνουν ποτέ προσωπικά στοιχεία και πληροφορίες. Ηλεκτρονικές διευθύνσεις και κωδικοί να μην έχουν στοιχεία όπως όνομα ή ηλικία (π. χ. dimitra@… ή teenie13@…), να αποφεύγουν να βάζουν φωτογραφίες και αν το κάνουν να είναι τέτοιες που να μην είναι πρόσωπα ευδιάκριτα, είτε το δικό τους είτε άλλων πάνω στη φωτογραφία

2. Να διακόπτουν αμέσως την επικοινωνία ή να ενημερώνουν κάποιον ενήλικα όταν ο «συνομιλητής» γίνεται χυδαίος, πιεστικός, προσβλητικός ή γενικά αν αισθανθούν με κάτι άβολα και δυσάρεστα.

3. Να μην συναντηθούν ποτέ (ειδικά αν είναι μικρότερα από 15) με κάποιον που γνωρίζει από το ίντερνετ. Αν είναι έφηβοι, συστήστε τους να μην πάνε ποτέ μόνοι σε τέτοια συνάντηση.

Παραμείνετε πάντα ήρεμοι και προσεκτικοί αν σας πουν ότι τους συνέβη κάτι (είδαν κάτι ακατάλληλο ή κάποιος τα παρενόχλησε). Μια βίαιη αντίδραση ή απαγόρευση θα τα κάνει να αρχίσουν να κρύβονται από σας από φόβο μήπως δεν τα ξανααφήσετε να μπουν στο ίντερνετ.

Λουίζα Βογιατζή Ψυχολόγος, Σύμβουλος Προσωποκεντρικής Προσέγγισης.

Είναι ευρέως διαδεδομένη η δοξασία ότι τα βρέφη που συνεχίζουν να θηλάζουν μετά τους έξι μήνες βρίσκονται σε κίνδυνο να τρώνε φτωχά φαγητό και στερεές τροφές και να αναπτύσσουν δύσκολες συμπεριφορές σχετικά με το τραπέζι. Στην πραγματικότητα, τείνει να συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο.
Η αποστροφή φαγητού και οι δυσκολίες σίτισης είναι πολύ συνηθισμένες κατά την προσχολική ηλικία και συχνά συνδέονται με διατροφικά προβλήματα και ελλείμματα. Ωστόσο, δεν υπάρχουν ακόμα πολλές επιστημονικές πληροφορίες σχετικά τους παράγοντες που καθορίζουν τέτοιες δυσκολίες από την βρεφική ηλικία, ηλικία πολύ κρίσιμη και πρωταρχική κατά την οποία δημιουργούνται μοτίβα αποδοχής τροφίμων. Πολλές φορές στην χώρα μας επαγγελματίες υγείας συστήνουν στις μητέρες να αποθηλάσουν για να «φάει το παιδί καλύτερα». Άλλοτε προτρέπουν στη μητέρα να ξεκινήσει το παιδί κρεμούλες στους 4 ή στους 5 μήνες της ζωής του, «ώστε να συνηθίσει καλύτερα τις τροφές και να μην μείνει στάσιμο με δυσκολίες σίτισης αργότερα». Είναι αυτά επιστημονικά τεκμηριωμένα;

Αμερικανοί ερευνητές εξέτασαν την σχέση που μπορεί να έχει ο τύπος της βρεφικής διατροφής με διατροφικές συμπεριφορές νεοφοβίας και αποστροφής φαγητού αργότερα. Νεοφοβία σημαίνει ότι το παιδί δεν δέχεται εύκολα να δοκιμάσει καινούργιες γεύσεις και τρόφιμα, ενώ αποστροφή φαγητού έχουμε όταν το νήπιο δέχεται να καταναλώσει μόνο συγκεκριμένα τρόφιμα της αρεσκείας του, συνήθως περιορισμένου εύρους.
Μελετήθηκαν οι απαντήσεις 129 μητέρων παιδιών προσχολικής ηλικίας σε ένα ειδικό ερωτηματολόγιο. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα παιδιά που ξεκίνησαν να τρώνε στερεές τροφές και κρεμούλες πριν να συμπληρώσουν τους έξι μήνες ζωής είχαν 2 ½ φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν διατροφική νεοφοβία και να καταναλώνουν περιορισμένο εύρος τροφίμων, σε σύγκριση με παιδιά που ξεκίνησαν στερεές τροφές μετά την συμπλήρωση έξι μηνών ζωής. Επιπλέον, τα παιδιά που είχαν θηλάσει αποκλειστικά για 6 μήνες είχαν 78% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν προτίμηση σε ειδικούς τρόπους παρασκευής φαγητού, 81% μικρότερη πιθανότητα να έχουν αποστροφή φαγητού και 75% μικρότερη πιθανότητα να έχουν τροφική νεοφοβία.
Το συμπέρασμα των ερευνητών; Ο μητρικός θηλασμός και η εισαγωγή στερεών τροφών μετά την συμπλήρωση έξι μηνών ζωής μειώνουν τις πιθανότητες για διατροφικές δυσκολίες κατά την πρώτη παιδική ηλικία. Το συμπέρασμα αυτό έρχεται να δώσει επιπλέον επιστημονική στήριξη στην θέση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για αποκλειστικό θηλασμό όχι λιγότερο των 6 μηνών. Η μελέτη αυτή επιβεβαιώνει επίσης ότι αν ένα νήπιο εμφανίζει διατροφικές δυσκολίες, πρέπει να ανατρέξουμε στα λάθη του κρίσιμου πρώτου χρόνου ζωής.

Τα παραπάνω ευρήματα επιβεβαιώνουν τις προσωπικές μου παρατηρήσεις κατά την παρακολούθηση εκατοντάδων μικρών παιδιών που θήλασαν για καιρό, όπως και αντίστοιχων άλλων παιδιών που δεν θήλασαν. Η σωστή έναρξη στερεών τροφών (γύρω στους έξι μήνες, με τρόφιμα του τραπεζιού υψηλής διατροφικής αξίας και μεγάλης περιεκτικότητας σε μέταλλα και ιχνοστοιχεία) με παράλληλη συνέχιση του μητρικού θηλασμού τείνει να οδηγεί σε μικρά παιδιά που ωριμάζουν διατροφικά πληρέστερα και γρηγορότερα, που απολαμβάνουν ποικιλία στην διατροφή τους, είναι δεκτικά σε καινούργιες γεύσεις, μαθαίνουν να μασούν σχηματισμένη τροφή έγκαιρα, δεν προσκολλώνται σε «βρεφικές» γλυκές έξεις, αλεσμένα και σε υπερκατανάλωση αγελαδινού γάλακτος.
Τρεις είναι οι παράμετροι της παιδικής διατροφής που πρέπει να μας απασχολούν: ποιότητα-ποικιλία, δεξιότητες-σύσταση, ποσότητα. Τα παιδιά που θηλάζουν τείνουν να αναπτύσσονται πληρέστερα ως προς την ποικιλία και την σύσταση των τροφών. Το σύνηθες άγχος έχει να κάνει με την τρίτη παράμετρο, την ποσότητα: Τα παιδιά που θηλάζουν τείνουν να τρώνε λίγο και συχνά, όπως ακριβώς θηλάζουν και αυτό είναι το φυσιολογικό. Δεν υπάρχει όμως μια μητέρα με παιδί που θηλάζει 9 ή 15 μήνες που να μην έχει αγχωθεί για τις «μικρές» ποσότητες φαγητού που τρώει το παιδί της. Τι τείνει να συμβαίνει στην πραγματικότητα; Το παιδί που θηλάζει έχει χαμηλότερο μεταβολισμό, πληρέστερη ωρίμανση του εντέρου, βοήθεια από το μητρικό γάλα με ένζυμα και αυξητικούς παράγοντες, με αποτέλεσμα να χρειάζεται λιγότερες ποσότητες τροφής , σε σύγκριση με το παιδί που δεν θήλασε. Επιπρόσθετα, το παιδί που θηλάζει τείνει να προχωράει γρηγορότερα σε σχηματισμένες, συμπαγείς τροφές οι οποίες περιέχουν λιγότερο νερό και άρα είναι μικρότερης ποσότητας. Τέλος τα παιδιά που θηλάζουν τείνουν να μην στηρίζουν την διατροφή τους κυρίαρχα σε υψηλής θερμιδικής πυκνότητας αλλά φτωχής διατροφικής αξίας τροφές, επεξεργασμένες συνήθως. Τέλος υπάρχει η κραταιά πεποίθηση σε γονείς και γιαγιάδες ότι απαιτούνται υπέρογκες ποσότητες φαγητού για ένα βρέφος και ένα νήπιο, μια υπερεκτίμηση των πραγματικών αναγκών των μικρών παιδιών που σχετίζεται σημαντικά με την απίστευτη επιδημία παιδικής παχυσαρκίας. Το αποτέλεσμα όλων αυτών είναι ότι τα περισσότερα από τα παιδιά που θηλάζουν μακροχρόνια έχουν μια άκρως φυσιολογική διατροφή από μικρά και συχνά πλούσιας αξίας γεύματα, η οποία όμως αγχώνει τις μητέρες τους, γιατί έχουν λανθασμένες προσδοκίες συγκρίνοντας με τις ποσότητες φαγητού που καταναλώνουν τα μωρά που πίνουν ξένο γάλα. Το άγχος αυτό βέβαια συχνά επιτείνεται από επαγγελματίες υγείας που συμβουλεύουν αυτές τις μητέρες και αγχώνονται και αυτοί γιατί δεν γνωρίζουν τα παραπάνω.
Από την προσωπική μου εμπειρία είναι αξιοπρόσεκτη η τάση που έχουν πολλά παιδιά που θηλάζουν μακροχρόνια να εκπλήσσουν με τις διατροφικές τους προτιμήσεις όπως: να μην αρέσκονται στις πολύ γλυκές γεύσεις, να τους αρέσει πολύ το ξινό και το λεμόνι, να τρώνε με πολλή όρεξη και συχνά ψάρι, να προτιμούν τα φρούτα και τις σαλάτες από τους πολλούς υδατάνθρακες και τις πρωτείνες. Οι παρατηρήσεις αυτές πιστεύω ότι θα επιβεβαιωθούν σύντομα σε μελλοντικές σχετικές έρευνες.

Πηγή: Shim JE et al. Associations of Infant Feeding Practices and Picky Eating Behaviors of Preschool Children. J Am Diet Assoc. 2011 Sep;111(9):1363-

Συντάκτης: Παπαβέντσης Στέλιος (Παιδίατρος, M.R.C.P.C.H., D.C.H. I.B.C.L.C. )

Πηγή: Healthier World

Σύμφωνα με την έρευνα Social Networking για την Ευρώπη, το ένα στα πέντε παιδιά στις ηλικίες 9 – 12 να διαθέτει προσωπικό προφίλ στο ίντερνετ «Αφήστε τα 13χρονα να χρησιμοποιούν ελεύθερα την ιστοσελίδα μου» είπε ο 24χρονος ιδρυτής του Facebook, Μαρκ Ζούκερμπεργκ, βάζοντας έτσι το φιτίλι σε έναν παγκόσμιο διάλογο για το κατά πόσο θα πρέπει να αρθούν οι νομικές απαγορεύσεις που αφορούν παιδιά κάτω των 13 ετών. Με το ένα στα πέντε παιδιά στις ηλικίες 9 – 12 να διαθέτει προσωπικό προφίλ, σύμφωνα με την έρευνα Social Networking για την Ευρώπη, φαίνεται πως, παρά τις απαγορεύσεις, η διεισδυτικότητα του Facebook σε αυτές τις ηλικίες δύσκολα ελέγχεται. Οι κίνδυνοι όμως, στους οποίους εκτίθενται απασχολούν γονείς και αρμόδιους φορείς.

Το Facebook καταστρατηγεί το δικαίωμα των παιδιών στην αθωότητα

«Οταν βλέπουμε όλο και περισσότερα 8χρονα και 9χρονα στην Ελλάδα να έχουν δικό τους προφίλ, θα πρέπει να είμαστε σε επαγρύπνηση» λέει ο κ. Γεώργιος Κορμάς, εκπρόσωπος του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου, υπεύθυνος της Γραμμής Βοήθειας 800 11 800 15 και επιστημονικός συνεργάτης της Μονάδας Εφηβικής Υγείας Β’ Παιδιατρικής Κλινικής Πανεπιστημίου Αθηνών.  «Η εμπειρία από τις επισκέψεις σε σχολεία όλης της Ελλάδας δείχνει ότι σε αυτές τις ηλικίες τα παιδιά δεν μπορούν να διαχειριστούν το Facebook. Το βλέπουν σαν παιχνίδι, δεν μπορούν όμως να καταλάβουν πόσο επικίνδυνο είναι» προσθέτει. Τα περισσότερα παιδιά που φτιάχνουν προφίλ, δίνοντας ψευδή ηλικία, δηλώνουν εύκολα το όνομα, την διεύθυνση και τις δραστηριότητές τους, όπως πού πηγαίνουν διακοπές ή πού πάνε φροντιστήριο, αφήνοντας την ζωή τους εκτεθιμένη. Ο εθισμός, η εξάπλωση της παιδοφιλίας, η εύκολη πρόσβαση σε πορνογραφικό υλικό και σε τυχερά παιχνίδια, θα πρέπει να ανησυχούν τους γονείς. «Αυτό που στερούνται τα παιδιά όταν βρίσκονται ανεξέλεγκτα σε τέτοιες σελίδες κοινωνικής δικτύωσης είναι το δικαίωμά τους στην αθωότητα. Ενώ θα έπρεπε να αναπτύσσουν την κοινωνικότητά τους στην πραγματική ζωή, απομονώνονται στο δωμάτιό τους και δεν δημιουργούν προσωπικές σχέσεις». Σε αυτές τις μικρές ηλικίες, όταν τα παιδιά εκτίθενται σε τόσα ερεθίσματα, είναι πολύ πιθανή η αλλοίωση της ψυχοκοινωνικής του εξέλιξης. «Τα κορίτσια που βάζουν στο προφίλ τους φωτογραφίες προκλητικές, ουσιαστικά αναζητούν την θηλυκότητά τους μέσα από τα δίκτυα αυτά. Φαντάζεστε λοιπόν τι συζητήσεις προκαλούν και πόσα σχόλια δέχονται – για να μην φτάσουμε και στη σεξουαλική παρενόχληση» τονίζει ο κύριος Κορμάς. Η μόδα, αλλά και η αίσθηση ότι έχουν πια μεγαλώσει, είναι η απάντηση στο γιατί τα μικρά παιδιά θέλουν να φτιάξουν δικό τους προφίλ. «Είναι σαν μεταδοτική ίωση! Οταν έχει ένα παιδί στην τάξη, τότε θέλουν όλα. Με 3 εκατομμύρια χρήστες στην Ελλάδα, υπάρχουν στο περιβάλλον τους πολλά παραδείγματα προς μίμηση. Τα μεγαλύτερα αδέλφια, οι φίλοι, οι ίδιοι οι γονείς».

Δωδεκάχρονη με1.800 «φίλους»

«Όταν ένα κοριτσάκι 12 ετών μου εμπιστεύθηκε ότι έχει 1.800 φίλους στο Facebook, ενώ οι γονείς της βρίσκονται στο σκοτάδι, σοκαρίστηκα. Ποια επίδραση μπορεί να έχουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι στον ψυχισμό του παιδιού;; Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις παιδιών που έχουν πέσει θύματα εκφοβισμού, εκβιασμού, παρενόχλησης ή χλευασμού» λέει η κυρία Αλεξάνδρα Καππάτου, ψυχολόγος – παιδοψυχολόγος. Τα μικρά παιδιά δεν βάζουν στο μυαλό τους ότι πίσω από ένα προφίλ μπορεί να κρύβεται ένας άνθρωπος που ούτε συνομήλικός τους είναι ούτε έχει αθώα αισθήματα απέναντί τους. Αυτή είναι και η μεγαλύτερη παγίδα, σύμφωνα με την κυρία Καππάτου. «Για τον λόγο αυτό τα προτρέπουμε να περιλαμβάνουν στις λίστες φίλων μόνο παιδιά που γνωρίζουν, εξηγώντας τους κινδύνους που ενέχει αυτός ο ανταγωνισμός για το ποιος έχει τους περισσότερους φίλους». Από την άλλη, όμως, δεν μπορούμε να αρνηθούμε την τάση των παιδιών να θέλουν να ανήκουν σε μια ομάδα. «Τα παιδιά σήμερα αισθάνονται δέσμια των δραστηριοτήτων με τις οποίες τα φορτώνουμε και δεν έχουν χρόνο να αναπτύξουν σχέσεις. Οπότε αυτή είναι μια διέξοδος για να χαλαρώσουν, να γελάσουν, να διασκεδάσουν, να συνομιλήσουν» επισημαίνει. Αυτό όμως φέρνει πιο κοντά τον κίνδυνο του εθισμού, που ως πρόσφατα αποδιδόταν μόνο στα διαδικτυακά παιχνίδια. , «Τα παιδιά που κάθονται πολλές ώρες μπροστά στο υπολογιστή είναι πιθανό να παρουσιάσουν έντονο άγχος, που μπορεί να γίνει παθολογικό, να εγκαταλείψουν τα μαθήματά τους, να χάσουν την επαφή με την οικογένειά τους και να απομονωθούν» σημειώνει η κυρία Καππάτου. Αυτό, θα αναρωτηθεί κανείς, είναι πιθανό να συμβεί και σε παιδιά μετά την ηλικία των 13 ετών. Για ποιο λόγο τα νομικά όρια μπαίνουν σε αυτή την ηλικία; Σύμφωνα με την κυρία Καππάτου, τα παιδιά θεωρείται ότι από τα 13, οπότε και μπαίνουν στην εφηβεία, αποκτούν μια μεγαλύτερη αυτονομία. «Στο εξωτερικό εξοικειώνονται με τους υπολογιστές και μαθαίνουν να προστατεύονται από νωρίς, όμως στην Ελλάδα δεν τυγχάνουν ανάλογης εκπαίδευσης. Τα όρια για την Ελλάδα θα μπορούσαν να φτάσουν και τα 16 χρόνια, με τους γονείς να παρακολουθούν διακριτικά τις κινήσεις του εφήβου σε αυτές τις ηλικίες». Ως την ηλικία των 13 ετών, οι γονείς που γνωρίζουν ότι τα παιδιά τους διαθέτουν προσωπικό προφίλ μπορούν να τα προσθέτουν στους φίλους τους, ‘ετσι ώστε να παρακολουθούν τα στοιχεία που μοιράζονται με το δίκτυό τους και να έχουν έναν υποτυπώδη έλεγχο στις δραστηριότητές τους, όπως προτείνει η κυρία Καππάτου.

Πώς μπορούν οι γονείς να διατηρήσουν τον έλεγχο

Αυτοί που καλούνται να θέσουν τα όρια και να εντοπίσουν άμεσα σημάδια κινδύνου στα παιδιά είναι φυσικά οι γονείς. Αρχικά, «μέλημά τους θα πρέπει να είναι να μάθουν στα παιδιά τους να κοινωνικοποιούνται από μικρά, διότι εάν θεωρούν ότι το Facebook είναι κοινωνική επαφή, τότε στην εφηβεία θα αντιμετωπίσουν ακόμη σοβαρότερα προβλήματα» τονίζει ο κύριος Κορμάς. Τα τέσσερα απλά βήματα, που προτείνει στους γονείς μπορούν να εξασφαλίσουν ένα ικανοποιητικό επίπεδο ελέγχου, με σεβασμό στην προσωπικότητα του παιδιού:

- Μαθαίνουμε στα παιδιά το «δημιουργικό ίντερνετ», δηλαδή πώς να χρησιμοποιούν το ίντερνετ για να συλλέγουν εκπαιδευτικό υλικό και να ενημερώνονται.

– Τοποθετούμε τον υπολογιστή στο σαλόνι για να είμαστε παρόντες όταν το παιδί μπαίνει στο διαδίκτυο και να επιβλέπουμε.

– Βάζουμε περιορισμό στον χρόνο που μπορεί να μπαίνει στο ίντερνετ την ημέρα.

– Χρησιμοποιούμε φίλτρα, που περιορίζουν ανάλογα με την ηλικία του παιδιού την πρόσβασή του σε συγκεκριμένες ιστοσελίδες.

Πηγή: yourbaby.gr

Σχετικά άρθρα: Should kids be allowed on Facebook?

Γιατί συμβαίνει ;

Μπορεί για σας να είναι άσχημο το πως συμπεριφέρεται ορισμένες φορές το παιδί σας, η επιθετική του συμπεριφορά όμως είναι ένα κανονικό μέρος της ανάπτυξης του. Ακόμα οι αναδυόμενες γλωσσικές του δεξιότητες και η σφοδρή του επιθυμία να γίνει ανεξάρτητο είναι χαρακτηριστικά της εξέλιξής του. Ως ένα βαθμό το χτύπημα και το δάγκωμα είναι απόλυτα φυσιολογικά για ένα μικρό παιδί αυτό δεν σημαίνει όμως ότι θα πρέπει να το αγνοούμε, φυσικά. Αφήστε το παιδί σας να γνωρίζει ότι η επιθετική του συμπεριφορά είναι απαράδεκτη και δείξτε του άλλους τρόπους για να εκφράσει τα συναισθήματά του.

Τι να κάνετε;

Αν το παιδί σας είναι επιθετικό προς τα άλλα παιδιά την ώρα του παιχνιδιού καθίστε μαζί του και παρακολουθήστε μαζί το παιχνίδι των άλλων παιδιών, εξηγώντας του ότι μπορεί να πάει πίσω στο παιχνίδι όταν αισθανθεί έτοιμο να ενταχθεί στην διασκέδαση χωρίς να βλάπτει τα άλλα παιδιά.

Αποφύγετε να του φωνάξετε και να το τιμωρήσετε πριν του εξηγήσετε τι κάνει λάθος. Τα μικρά παιδιά δεν έχουν την γνωστική ωριμότητα να είναι σε θέση να μπουν στη θέση του άλλου παιδιού ή να αλλάξουν τη συμπεριφορά τους με βάση λεκτική διατύπωση συλλογισμών. Αλλά μπορούν να κατανοήσουν τις συνέπειες. Κρατήστε την ψυχραιμία σας. Φωνάζοντας, χτυπώντας ή λέγοντας στο παιδί σας ότι είναι κακό, δεν θα περιορίσει τη συμπεριφορά του αντιθέτως θα το κάνει μακροπρόθεσμα πιο επιθετικό. Στην πραγματικότητα, κρατώντας τον έλεγχο της ψυχραιμία σας μπορεί να είναι το πρώτο βήμα για να μάθει πως να ελέγχει και το ίδιο τη συμπεριφορά του.

Σαφή όρια.

Προσπαθήστε να ανταποκρίνεστε άμεσα κάθε φορά που το μικρό παιδί σας είναι επιθετικό. Μην περιμένετε μέχρι να χτυπήσει τον αδελφό του για τρίτη φορά για να πείτε, “Αυτό είναι αρκετό!” Πρέπει να ξέρει αμέσως όταν έχει κάνει κάτι λάθος. Έτσι το παιδί θα μμπορέσει να συνδέσει τη συμπεριφορά του, με την συνέπεια και να καταλάβει ότι αν χτυπάει ή δαγκώνει κάποιον, θα πρέπει να υποστεί και τις συνέπειες.

Πειθαρχία με συνέπεια.

Θα πρέπει ο τρόπος που αντιδράτε κάθε φορά που το παιδί σας κάνει κάτι λάθος να είναι ανάλογος του σφάλματός του. Ακόμα και όταν βρίσκεστε μπροστά σε κόσμο, ώστε να καταλάβει πως δεν υπάρχει τρόπος να αποφύγει τις συνάπειες των πράξεών του. Διδάξτε εναλλακτικές λύσεις. Περιμένετε έως ότου το παιδί σας έχει ηρεμήσει από την τιμωρία και στη συνέχεια, ήρεμα και απαλά κάνετε μαζί του μια αναθεώρηση του τι συνέβη. Ρωτήστε το αν μπορεί να εξηγήσει τι προκάλεσε το ξέσπασμα του. Δώστε έμφαση στο ότι είναι απόλυτα φυσικό να αισθανόμαστε θυμό, αλλά δεν είναι σωστό να το δείχνουμε με χτυπήματα και κλοτσιές.. Ενθαρρύνετε το να βρει έναν πιο αποτελεσματικό τρόπο για την αντιμετώπιση αυτού του συναισθήματος. Βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας κατανοεί και αποδέχεται ότι πρέπει να ζητήσει συγνώμη αφού επιτεθεί σε κάποιον. Δεν έχει σημασία αν η συγνώμη είναι ειλικρινής.

Επιβράβευση της ορθής συμπεριφοράς.

Αντί να δίνετε προσοχή στο παιδί σας μόνο όταν αυτό έχει λάθος συμπεριφορά, προσπαθήστε να του δίνετε σημασία όταν η συμπεριφορά του είναι σωστή και επιβραβεύστε το για την πράξη του.

•  Περιορίστε τον χρόνο που το παιδί παρακολουθεί τηλεόραση. Τα κινούμενα σχέδια και άλλα θεάματα σχεδιασμένα για μικρά παιδιά πολλές φορές περιλαμβάνουν φωνές, απειλές, ακόμα και χτυπήματα. Προσπαθήστε να ελέγχετε πρώτα τα προγράμματα που παρακολουθεί, ιδίως αν φαίνεται επιρρεπές στο να αναπτύξει επιθετική συμπεριφορά. Το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι να παρακολουθείτε μαζί του τα προγράμματα που του αρέσουν και να συζητάτε μαζί του λέγοντας την άποψή σας για ότι διαδραματίζεται.
• Αφήνετέ το παιδί να βγαίνει έξω. Μπορεί να διαπιστώσετε ότι εάν το παιδί σας έχει την ευκαιρία να εκτονώσει την ενέργεια του, καλύτερα να το κάνει εκτός σπιτιού. Εάν το παιδί σας είναι υψηλό πνεύμα, δώστε του τον χρόνο να τρέξει και να παίξει σε εξωτερικούς χώρους, ώστε να νιώσει πιο ελεύθερο και αργότερα ήρεμο.

Μην φοβάστε να ζητήσετε βοήθεια. Μερικές φορές η επιθετικότητα ενός παιδιού απαιτεί μεγαλύτερη παρέμβαση από αυτήν που μπορεί να προσφέρει ο γονέας. Εάν το παιδί σας φαίνεται να συμπεριφέρετε επιθετικά πιο συχνά από ό, τι στο παρελθόν, αν συχνά φοβίζει ή αναστατώνει τα άλλα παιδιά, ή αν οι προσπάθειές σας για τον περιορισμό της λανθάνουσας συμπεριφοράς του, έχει μικρή επίδραση, μιλήστε με το γιατρό του παιδιού σας, ο οποίος μπορεί με τη σειρά του να σας συστήσει ένα σύμβουλο ή έναν παιδοψυχολόγο. Μαζί μπορείτε να προσδιορίσετε την πηγή της επιθετικής συμπεριφοράς και να βοηθήσετε το παιδί σας μέσα από αυτό. Να θυμάστε, το παιδί σας είναι ακόμη πολύ νέο. Αν προσπαθήσετε να βοηθήσετε το παιδί σας υπομονετικά και δημιουργικά, τότε το πιο πιθανό είναι ότι η συμπεριφορά που είχε παρουσιάσει θα αποτελέσει κάποια στιγμή παρελθόν.

Πηγή:Παιδόραμα

Η ύπαρξη ενός καλού φίλου μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να αντιμετωπίσουν αρνητικές εμπειρίες, αναφέρει νέα έρευνα.

Ο ερευνητής William Bukowski, στο πανεπιστήμιο Concordia στο Μόντρεαλ, δήλωσε ότι ο καλός φίλος όταν είναι παρόν σε δυσάρεστο γεγονός έχει άμεση επίδραση στο σώμα και την ψυχή ενός παιδιού. Σημειώνει ότι αν ένα παιδί είναι μόνο όταν αντιμετωπίζει πρόβλημα με δάσκαλο ή συμμαθητή, υπάρχει αύξηση στα επίπεδα κορτιζόλης και μείωση του αισθήματος αυτοεκτίμησης.

Οι ερευνητές ρώτησαν 55 αγόρια και 48 κορίτσια δημοτικού να καταγράψουν τα αισθήματα και τις εμπειρίες τους για διάστημα 4 ημερών. Παρακολουθήθηκαν επίσης τα επίπεδα της κορτιζόλης με τακτικά τεστ σάλιου.

Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο περιοδικό ‘Developmental Psychology’, ανακάλυψε ότι η κορτιζόλη αυξήθηκε και η αυτοεκτίμηση μειώθηκε όταν ένα παιδί είχε μια αρνητική εμπειρία. Ωστόσο, με την παρουσία του καλύτερου φίλου, όταν εμφανίστηκε το πρόβλημα τα επίπεδα κορτιζόλης και τα αισθήματα αυτοεκτίμησης άλλαξαν λιγότερο.

Οι ερευνητές σημειώνουν ότι αυτό που συμβαίνει κατά την παιδική ηλικία μπορεί να επηρεάσει τους ανθρώπους ως ενήλικες, περιλαμβανομένων των αισθημάτων χαμηλής αυτοεκτίμησης.

Ο Bukowski εξήγησε ότι οι σωματικές και ψυχολογικές αντιδράσεις σε αρνητικές εμπειρίες κατά την παιδική ηλικία επηρεάζουν τη μετέπειτα ζωή. Η υπερβολική απελευθέρωση κορτιζόλης μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές σωματικές και ψυχολογικές αλλαγές, περιλαμβανομένης της καταστολής και του περιορισμού του σχηματισμού των οστών. Το αυξημένο στρες μπορεί πραγματικά να μειώσει την ανάπτυξη ενός παιδιού.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, προηγούμενες έρευνες έδειξαν επίσης ότι οι φιλίες μπορούν να προστατεύσουν από τον αποκλεισμό, την κοροϊδία και άλλες μορφές επιθετικότητας.

Πηγές: ‘Developmental Psychology’.

Iatronet.gr

Στο πώς θα βιωθεί ο γονεϊκός ρόλος συνηγορούν πολλοί παράγοντες.

Ίσως ο βασικότερος όλων έχει να κάνει από το πώς ο ίδιος ο ενήλικας βίωσε το γονεϊκό ρόλο του γονιού-που έχει το ίδιο φύλο με αυτόν, δηλ. το κορίτσι τη μητέρα του και το αγόρι τον πατέρα. Πρόκειται για μία παράδοση προτύπων συμπεριφοράς που περνάει από γενιά σε γενιά. Συνήθως αναπαράγεται ο ίδιος τρόπος ή, σε λιγότερες περιπτώσεις, ο ακριβώς αντίθετος. Για παράδειγμα, αν κάποιος έχει μεγαλώσει με πολύ αυταρχικό πατέρα ή θα γίνει αυταρχικός πατέρας ο ίδιος με το παιδί του, ή θα πάει στο άλλο άκρο-εξαιτίας τραυματισμών που έχει υποστεί ο ίδιος από την αυταρχική συμπεριφορά του δικού του πατέρα. Έτσι, στη δεύτερη περίπτωση εμφανίζεται ένας πατέρας (που διακατέχεται από την επιθυμία να είναι δημοκρατικός προς το παιδί) που δεν καταφέρνει να θέσει κανένα όριο στο παιδί του, δημιουργώντας του ανασφάλεια. Όσο πιο ψυχικά ώριμος είναι ο γονιός, τόσο θα μπορέσει να επιτύχει και διαφοροποιήσεις από αυτό που έχει μάθει, προς όφελος του παιδιού του και της σχέσης του μαζί του.

Ο παράγοντας που έχει να κάνει με την ψυχική ωρίμανση των γονιών είναι εξίσου σημαντικός, αφού ο ρόλος του γονιού χαρακτηρίζεται από αυξημένη ευθύνη. Πολλοί δεν καταφέρνουν να φτάσουν στην ψυχική ωρίμανση ούτε μέχρι το τέλος της ζωής. Η ψυχική ωρίμανση σχετίζεται με την ενηλικίωση. Έχει να κάνει με την απεξάρτηση από την πατρική οικογένεια, με την αυτονόμηση, με την εξατομίκευση. Δυστυχώς, υπάρχουν πολλοί ανώριμοι γονείς που ταλαιπωρούν τα παιδιά τους για πολλά χρόνια λιγότερο ή περισσότερο ακούσια και συνειδητά.

Ένας άλλος παράγοντας είναι το πώς έρχεται το παιδί στον κόσμο. Είναι αποτέλεσμα μίας κοινής επιθυμίας των γονιών, του ενός από τους δύο, ή μίας τυχαίας ερωτικής συνεύρεσης; Στην περίπτωση που η επιθυμία προϋπάρχει της εμφάνισης του παιδιού στην οικογένεια, τότε οι γονείς έχουν ήδη επεξεργαστεί τι σημαίνει να έχουν ένα παιδί, είναι προετοιμασμένοι να κάνουν τις όποιες αλλαγές χρειάζονται στη ζωή τους, έχουν φαντασιώσει το παιδί πριν αυτό εμφανιστεί. Πρόκειται για την περίπτωση που συνήθως η γέννηση του παιδιού συνδέεται με την ευτυχία των γονιών.

Άλλοι παράγοντες έχουν να κάνουν με την ποιότητα της σχέσης των γονιών, την εποχή που έρχεται το παιδί στην οικογένεια, με τις οικονομικές και εργασιακές συνθήκες των γονιών, με το αν έχουν τη δυνατότητα κάποιας εξωτερικής βοήθειας στο μεγάλωμα του.

Το να κάνει κάποιος παιδιά είναι μία πολύ απλή και ταυτόχρονα πολύ σύνθετη υπόθεση.

Δυστυχώς στην Ελλάδα δεν έχουμε δομές που να προετοιμάζουν το ζευγάρι για τον ερχομό του νέου μέλους της οικογένειας. Επίσης, δεν διαθέτουμε τελετουργία ενηλικίωσης όπως συμβαίνει σε όλες τις άλλες κοινωνίες-αλλά και στην αρχαία Ελλάδα, που θα μπορούσε να βοηθήσει στην ωρίμανση των υποψήφιων γονιών, αλλά και στην μετέπειτα αυτονόμηση των παιδιών.

Πολλά παιδιά προκύπτουν από την πίεση του περιβάλλοντος του ζευγαριού ή από πίεση άλλων παραγόντων, όπως πολύ συχνά είναι ο βιολογικός χρόνος της γυναικείας τεκνοποίησης που θέτει ένα ηλικιακό όριο. Σίγουρα δεν είναι θετική η έναρξη της ζωής ενός ανθρώπου όταν αυτή έχει προκύψει από οποιαδήποτε μορφή πίεσης και δεν αποτελεί μια συνειδητή επιλογή.

Η σχέση με το παιδί ξεκινά πρώτα από τη μητέρα, καθώς κυοφορώντας το αισθάνεται ήδη την ευθύνη να προσέχει το έμβρυο, ενώ καθώς μεγαλώνει το αισθάνεται στο σώμα της.

Ίσως η πιο σημαντική στιγμή είναι ο τοκετός και η πρώτη σωματική επαφή των δύο σωμάτων (μητέρας και βρέφους). Η φύση έχει προβλέψει ώστε ακόμη και διάφορες ορμόνες εμφανίζονται στην επαφή του νεογέννητου με τη μητέρα προκειμένου να ενισχυθεί ο δεσμός τους. Αυτό είναι απαραίτητο, σε αυτή τη φάση, αφού δεν θα μπορούσε να επιβιώσει το νεογέννητο χωρίς την φροντίδα του ενήλικα.

Ο πατέρας αναπτύσσει τη σχέση με το παιδί μετά τη γέννησή του. Παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στη ζωή του παιδιού και όσο μεγαλώνει το παιδί τόσο σημαντικότερος γίνεται ο ρόλος του στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του παιδιού.

Η ζωή της οικογένειας αλλάζει κάθε φορά που έρχεται ή φεύγει ένα μέλος. Κάθε τέτοια στιγμή σηματοδοτεί την αλλαγή της ως τότε ισορροπίας και δυναμικής της οικογένειας. Χρειάζεται πάντα λίγος χρόνος ώστε να μπορέσει να εγκατασταθεί η νέα ισορροπία με τον καινούριο αριθμό μελών που την απαρτίζουν και τους ρόλους που αναλαμβάνει ο καθένας.

Σε κάθε περίπτωση, η ζωή των γονιών αλλάζει. Η αλλαγή έχει να κάνει με την αυξημένη ευθύνη που έχει ο γονεϊκός ρόλος αλλά και με την εξουσία που διαθέτει. Μία εξουσία που είναι φυσική καθώς είναι αυτός που αποφασίζει για τη ζωή του μικρού παιδιού, θέτει τους κανόνες, παρέχει προστασία.

Το μεγάλωμα ενός παιδιού είναι από τις σημαντικότερες εμπειρίες ζωής. Ένα πραγματικό μάθημα που δεν δίνεται μόνο από το γονιό προς το παιδί, αλλά κυρίως, από το παιδί προς τον γονιό. Ο άνθρωπος κατά την ανατροφή του παιδιού του και το μεγάλωμά του έρχεται σε επαφή με το θαύμα της ζωής και της εξέλιξής.

Η ύπαρξη ενός μικρού παιδιού στο σπίτι ανασύρει μνήμες και αισθήσεις ξεχασμένες. Ο γονιός πολύ συχνά αισθάνεται αδύναμος να αποφασίσει τι είναι το σωστότερο για το παιδί κι είναι φυσικό να νοιώθει έτσι κατά καιρούς αφού πρόκειται για μία νέα εμπειρία.

Θα έχετε παρατηρήσει με πόσο διαφορετικό τρόπο μεγαλώνουν δύο αδέρφια διαφορετικής ηλικίας. Συνήθως στο πρώτο παιδί υπάρχει περισσότερο άγχος από τους γονείς για το μεγάλωμά του, καθώς δεν έχουν ξαναβιώσει παρόμοια κατάσταση. Εκτός από την περίπτωση που οι ίδιοι οι γονείς ήταν στην πατρική οικογένεια πρωτότοκοι και είχαν την εμπειρία από μικρότερα αδέρφια με μεγάλη διαφορά ηλικίας. Αυτοί είναι περισσότερο εξοικιωμένοι και λιγότερο αγχωμένοι για το αν πράττουν σωστά ή λάθος κι αν ένα συνάχι του παιδιού πρέπει να αξιολογηθεί ως κάτι σοβαρό ή όχι ώστε να το πάνε στο γιατρό.

Το σίγουρο είναι ότι κάθε γονιός εξασκείται στην υπομονή όταν έχει παιδιά. Καθώς τα παιδιά είναι γεμάτα ενέργεια και ακούραστα κατά τη διάρκεια της ημέρας, είναι εξαιρετικά δύσκολο για έναν ενήλικα να μπορεί να ακολουθήσει αυτούς τους ρυθμούς. Τα όρια είναι απαραίτητα τόσο για την ομαλή λειτουργία της οικογενειακής ζωής, αλλά και για τον ψυχισμό του μικρού παιδιού προκειμένου να αισθάνεται ασφαλές.

Πώς όμως τίθενται τα όρια; Αυτό είναι ένα από τα βασικά προβλήματα που έχει να επιλύσει ο γονιός. Η σωματική τιμωρία βλάπτει ναρκισσιστικά το παιδί και σπάνια φέρει τα αναμενόμενα αποτελέσματα, ιδιαίτερα όσο μεγαλώνει. Όλο και περισσότερο φαίνεται ότι η λογική της επιβράβευσης κερδίζει έδαφος ως προς την αποτελεσματικότητά της στην εγκαθίδρυση των ορίων. Σιγά σιγά οι κανόνες ενδοβάλλονται και η ζωή γίνεται ευκολότερη.

Το πρότυπο των γονιών είναι το σημαντικότερο που έχουν τα παιδιά, τουλάχιστον ως την εφηβεία. Έτσι, ο γονιός έρχεται πάντα σε μία διαρκή αναζήτηση του πώς ο ίδιος γίνεται αντιληπτός στο παιδί του κι έτσι η ύπαρξη του παιδιού γίνεται και μοχλός αυτοσυνείδησης.

Δεν υπάρχει αλάθητος γονιός, οπότε καλό είναι να περιορίζονται οι ενοχές για πράγματα που δεν έχουν συμβεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο για το παιδί. Θα έλεγα ότι όλοι μας έχουμε κάποιας μορφής ψυχικού τραυματισμού από τους γονείς μας, όσο καλοί και να ήταν.

Ακόμη και ο πολύ καλός γονιός αποτελεί δυσκολία για το παιδί. Δυσκολία στο να τον αποχωριστεί, όταν έρθει η ώρα που θα πρέπει να ανοίξει τα φτερά του. Έτσι, αξίζει να θυμηθούμε τι έλεγε o Winnicott για τη μητέρα. Ότι αυτή θα πρέπει να είναι αρκετά καλή και όχι άριστη, ώστε να έχει ένα κίνητρο το παιδί να φύγει και να αυτονομηθεί.

Με τη γέννηση ενός παιδιού, ο γονιός επαναδιαπραγματεύεται τη δική του σχέση με τον γονιό του. Αν αυτή ήταν κακή, του δίνεται η δυνατότητα να την βελτιώσει μέσα από τη σχέση του με το παιδί του, να την αναστοχαστεί και να την κατανοήσει καλύτερα.

Σε κάθε αναπτυξιακό στάδιο το παιδί χρειάζεται με διαφορετικό τρόπο τους γονείς του. Έτσι από 0-3 μηνών η μητέρα πρέπει να είναι συνεχώς παρούσα σε κάθε αίτημα-κλάμα του βρέφους βάζοντας τις βάσεις της εμπιστοσύνης και της επικοινωνίας. Ταυτόχρονα ο πατέρας πρέπει να αντιμετωπίσει αυτή την συμβιωτική σχέση της συντρόφου του με το παιδί και να μην αισθάνεται ανταγωνιστικά. Σταδιακά επέρχεται η αποκόλληση του παιδιού από τη μητέρα και ενδυναμώνεται ο ρόλος του πατέρα.

Από τη στιγμή που το παιδί αρχίζει να μπουσουλάει αρχίζει να εξερευνά το περιβάλλον του. Εφόσον έχει πάει καλά το προηγούμενο στάδιο αισθάνεται ασφαλές να απομακρυνθεί από τη μητέρα και να πάει στην άλλη άκρη του δωματίου ή και σε άλλο δωμάτιο προκειμένου να ανακαλύψει τι γίνεται εκεί. Παρόλο που η ανησυχία του γονιού αυξάνεται γιατί είναι συχνά τα μικροατυχήματα θα ωφελήσει το παιδί του αν το αφήσει ελεύθερο να εξερευνήσει, υπό την εποπτεία του κι όχι να το περιορίσει στο πάρκο του.

Το κόψιμο της πάνας χρειάζεται προσοχή γιατί σχετίζεται με ακόμη μία έκφανση αυτονομίας του παιδιού. Τα κακά είναι δικά του και τα κάνει ό,τι θέλει…Έτσι σκέφτεται το μικρό παιδί. Ο έλεγχος των σφιγκτήρων αυξάνει πολύ την αυτοπεποίθηση του παιδιού που αισθάνεται δυνατότερο. Εμφανίζεται το «όχι» προς τους γονείς. Ένας ομαλός τρόπος εγκατάλειψης της πάνας (ανάμεσα στα 2 και 3 έτη) είναι μέσω της ταύτισης με τον ενήλικα και να συνδεθεί η πράξη της χρήσης της τουαλέτας με το μεγάλωμα του.

Κατά τη νηπιακή ηλικία το παιδί χρειάζεται να αισθάνεται την αγάπη του περιβάλλοντος. Η αγάπη δεν σημαίνει απαραίτητα συνεχή χαϊδολογήματα, αλλά η τρυφερότητα πρέπει να συνδέεται και με το ειλικρινές ενδιαφέρον προς αυτό, με το βίωμα ότι ο γονιός το αποδέχεται και το αγαπάει.

Κατά τη διάρκεια της σχολικής ζωής το παιδί χρειάζεται ένα ήρεμο και οριοθετημένο περιβάλλον προκειμένου να αναπτύξει την εργατικότητα που χρειάζεται για το σχολείο, τη συγκέντρωση, τη συνεργασία με τα άλλα παιδιά και την κοινωνικότητά του.

Στην εφηβεία αυτό που χρειάζεται περισσότερο ο/η έφηβος είναι η κατανόηση. Κατανόηση για όλη την έκρηξη που προκαλεί η ορμονική ανάπτυξη στο παιδί και οι αυξημένες απαιτήσεις του σχολείου, της κοινωνικότητας και της έναρξης της σεξουαλικότητας του. Εκεί ο γονιός πρέπει να αποδεχτεί την αποκαθήλωσή του από το θρόνο που ήταν τοποθετημένος από το παιδί του όσο αυτό ήταν μικρό, την αμφισβήτισή του και την σταδιακή απομάκρυνση του παιδιού από την οικογένεια για να βρει σύντροφο και φίλους.

Ο νέος θα περάσει ευκολότερα στην ενηλικίωση όταν ο γονιός αναγνωρίζει το μεγάλωμά του και του επιτρέπει να πάρει τη ζωή στα χέρια του. Αυτό βέβαια είναι μία διαδικασία που ξεκινά ήδη από τη γέννηση και πρέπει να οδηγεί σε μία σταδιακή αυτονόμηση του παιδιού.

Όπως βλέπετε είναι μεγάλο μάθημα ζωής η γέννηση ενός παιδιού και το μεγάλωμά του. Ένα υπέροχο μάθημα ζωής που αλλάζει τη ζωή του γονιού. Αυτή η αλλαγή γίνεται περισσότερο αποδεκτή όταν είναι έτοιμος και επιθυμεί το γονεϊκό ρόλο. Είναι μεγάλη η χαρά που τον περιμένει, αλλά και η ευθύνη. Τα παιδιά διδάσκουν τους γονείς μέσα από την ύπαρξή τους. Αν ο γονιός είναι ανοιχτός, τότε τον περιμένουν πολλές εκπλήξεις. Τώρα για το αν θα είναι καλές ή κακές αυτές οι εκπλήξεις, αυτό έχει να κάνει με τη σχέση που οικοδομεί με το παιδί του

Δήμητρα Σταύρου  ψυχολόγος-δραματοθεραπεύτρια

Πηγή: People & Ideas

Ο ρόλος του γονιού μοιάζει να κουβαλάει ένα φορτίο που αποτελείται σε μεγάλο μέρος από φόβους, διαφόρων εντάσεων και ποιοτήτων, φόβους συγκεκριμένους και φόβους αόριστους, φόβους για το παρόν και για το μέλλον τους, φόβους παράλογους και φόβους δικαιολογημένους. Φοβόμαστε μην πέσουν και χτυπήσουν, μην αρρωστήσουν, μήπως δεν τα πάνε καλά στο σχολείο, μην τα κοροιδέψουν, μην τους κάνει κακό κανείς, μη στενοχωρηθούν, μήπως δεν πετύχουν στη ζωή τους. Πολύ συνηθισμένοι φόβοι γονιών που όμως αν πάρουν το πάνω χέρι στην ανατροφή των παιδιών μας μπορεί να τα κάνουν να υποφέρουν, κι εμάς βέβαια μαζί τους.

Όταν ένα παιδί έρχεται στον κόσμο, ένα από τα πρώτα συναισθήματα που αναφέρουν οι γονείς του μαζί με την χαρά, την συγκίνηση και την τρυφερότητα για αυτό το καινούργιο «δικό τους» πλάσμα, είναι η τεράστια αίσθηση ευθύνης που νιώθουν απέναντι σ΄αυτό που μοιάζει τόσο μικρό, ευαίσθητο και αβοήθητο. Τα συναισθήματα αυτά είναι αναμενόμενα, φυσιολογικά και απαραίτητα. Οι γονείς πρέπει να νιώσουν έτσι για να καταφέρουν παρά τις αντίξοες συνθήκες, τη σωματική κόπωση, τον εκνευρισμό, την τεράστια αλλαγή στη ζωή τους, να ανταπεξέλθουν σ’ αυτό τον απαιτητικό ρόλο και να δώσουν στο παιδί όση φροντίδα χρειάζεται… και χρειάζεται πολλή. Ως εδώ καλά, αυτό είναι το ας πούμε ενστικτώδες μέρος της ευθύνης για το παιδί, που υπάρχει για να μας ωθήσει στο να δημιουργήσουμε μια σχέση μ΄αυτό τον άγνωστο μικρό εξωγήινο που εισβάλλει στη ζωή μας.

Το συναίσθημα της ευθύνης όμως και οι ανησυχίες και οι φόβοι που το συνοδεύουν μπορεί να πάει παραπέρα, φτάνει -στη σχεδόν παθολογική πια μορφή της- στο σημείο μητέρες νεογέννητων να φοβούνται να πάρουν αγκαλιά το μωρό τους γιατί τους φαίνεται πολύ εύθραυστο! Και φυσικά κάθε σοβαρός παιδίατρος θα προσπαθήσει να διώξει ή να απαλύνει αυτούς τους φόβους επιβεβαιώνοντας ότι ακόμη και το φαινομενικά τόσο εύθραυστο νεογέννητο δεν είναι καθόλου εύθραυστο, δεν παθαίνει τίποτε αν το πιάσει λίγο λάθος η μαμά του ή ο μπαμπάς του ενώ μπορεί να του κάνουν πολύ μεγαλύτερο κακό αν λόγω φόβου δεν το πιάνουν!

Οι φόβοι των γονιών σχετικά με τα παιδιά τους δεν είναι όμως πάντα τόσο προφανείς ούτε είναι τόσο εύκολο να αποδείξει κάποιος ότι είναι υπερβολικοί, αδικαιολόγητοι ή παράλογοι. Αντίθετα θεωρούνται απολύτως φυσιολογικοί και αναμενόμενοι και μοιάζει κάπως σαν τρέλα ή αναισθησία το να μην ανησυχεί κανείς διαρκώς για τα παιδιά του. Οι φόβοι για τα παιδιά είναι κάτι που ενώνει τους γονείς και πολύ συχνά όταν βρίσκονται μεταξύ τους είναι το νούμερο ένα θέμα συζήτησης. Και βέβαια υπάρχουν φόβοι κοινοί αλλά παρόλα αυτά αν αφουγκραστεί κανείς λίγο καλύτερα θα παρατηρήσει ότι ο κάθε γονιός έχει τα δικά του προσωπικά συμπλέγματα φόβων για τα παιδιά του. Βασικά θέματα γύρω απ’ τα οποία περιστρέφονται άπειροι γονεικοί φόβοι είναι η σωματική ακεραιότητα και η υγεία των παιδιών, η συναισθηματική τους ευημερία, η ηθική τους ακεραιότητα, η διανοητική πρόοδος τους κι ακόμα αυτό που κάπως αόριστα ονομάζεται «το μέλλον τους».

Οι γονείς φοβούνται να μην πέσουν τα παιδιά τους και χτυπήσουν, να μην αρρωστήσουν, να μην πεταχτούν στο δρόμο και τα πατήσει αυτοκίνητο, να μην τα πειράξει κανείς, να μην πονέσουν, να μην στενοχωρηθούν, να μην τρομάξουν, να μην απογοητευθούν, να μην τα κοροιδέψει κανείς, να μην τα προσβάλλουν, να μην μάθουν άσχημους τρόπους, να μην γίνουν αυθάδη, να μην μπλέξουν με κακές παρέες, να μην πάρουν κακούς βαθμούς, να μην τεμπελιάζουν στο σχολείο, να μην γράψουν άσχημα στις εξετάσεις, να μην επιλέξουν λάθος σταδιοδρομία, να μην δυσκολεύονται να βρουν δουλειά, να μην αποτύχουν στη ζωή τους…

Κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει ότι όλα αυτά τα φοβούνται γιατί αγαπούν τα παιδιά τους και τα νοιάζονται. Μόνο κάποιος που αδιαφορεί για το παιδί του δεν καρδιοχτυπάει όταν το βλέπει να πρωτοανεβαίνει στο ποδήλατο και τρώει τούμπες τη μια μετά την άλλη ή κάνει τις πρώτες βόλτες μόνο του και αργεί να γυρίσει.

Οι φόβοι και οι ανησυχίες των γονιών και τα μέτρα που παίρνουν, τα όρια που βάζουν ορμώμενοι από την φροντίδα για την κάθε είδους ασφάλεια των παιδιών τους είναι καταρχήν απαραίτητα συστατικά για την οικοδόμηση ενός εσωτερικού συστήματος ασφάλειας των παιδιών. Όταν φροντίζουμε να μην κρυώσει, πεινάσει, πονέσει ένα μωρό, όταν προφυλάσσουμε και προειδοποιούμε ένα μεγαλύτερο παιδί για τυχόν κινδύνους, πέρα από την ουσιαστική προστασία που τους παρέχουμε από ο,τιδήποτε απρόβλεπτο, ανεπιθύμητο, επιζήμιο γι’ αυτά, αυτό που επίσης κάνουμε είναι ότι τους δίνουμε την αίσθηση ότι η ύπαρξη τους είναι για μας τόσο αγαπητή και πολύτιμη που θέλουμε να τα προφυλάξουμε. Αυτό αποτελεί βασική προυπόθεση για να νιώσει ένα παιδί και μέσα του ασφαλές και να αρχίσει να φροντίζει και το ίδιο για την ασφάλεια του. Ξέρουμε ότι τα παιδιά έχουν ανάγκη να νιώσουν ασφάλεια.

Τι γίνεται όμως όταν οι γονείς προσφέρουν πολύ περισσότερη ασφάλεια από όση είναι απαραίτητη;

Η Ιουλία, μητέρα μιας δωδεκάχρονης τώρα κόρης εξομολογείται τους φόβους της: «Η κόρη μας πήγε στο βρεφονηπιακό σταθμό πριν γίνει δύο και μέχρι το απόγευμα την κρατούσε μια κυρία, επειδή δουλεύαμε και οι δύο πολύ. Εγώ όμως υπέφερα. Όσο πιο απαρηγόρητα έκλαιγε όταν φεύγαμε και μεγάλωναν οι ενοχές μου τόσο πιο ανατριχιαστικά σενάρια έφτιαχνα στο μυαλό μου για το τι μπορούσε να της συμβεί. Αν έπαιρνα τηλέφωνο στο σπίτι και δεν απαντούσαν αμέσως σκεφτόμουν ότι κάτι φοβερό έχει συμβεί, είχα διώξει τρεις γυναίκες με τις οποίες το παιδί είχε θαυμάσια σχέση γιατί θεωρούσα ότι δεν την προσέχουν αρκετά, αν μου έλεγαν στον παιδικό σταθμό ότι δεν ήθελε μια μέρα να φαει ή να παίξει ήμουν σίγουρη ότι κάποιος της είχε κάνει κάτι, ότι ήταν δυστυχισμένη. Σας τα λεω όλα αυτά γιατί κάποια στιγμή το παιδί άρχισε να έχει εφιάλτες, να κλείνεται στον εαυτό του και πήγαμε σε μία παιδοψυχολόγο. Με την κουβέντα μαζί της άρχισα να καταλαβαίνω πόσο παρανοικό ήταν όλο αυτό το «δίχτυ ασφαλείας» που προσπαθούσα να δημιουργήσω γύρω απ’ το παιδί και πόσο πολύ αυτό ήταν αποτέλεσμα δικών μου ενοχών, του φόβου μου να μην είμαι ανεπαρκής γονιός, δικών μου συναισθηματικών φόβων και ελάχιστα είχαν να κάνουν με πραγματικούς κινδύνους που διέτρεχε το παιδί. Όταν μπόρεσα σιγά-σιγά να τους περιορίσω και να περιορίσω και το πόσο τους έδειχνα και έπνιγα το παιδί μου μ’ αυτούς, άρχισε πάλι να γίνεται πιο ήρεμη και πιο χαρούμενη…»

Οι φόβοι και οι ανησυχίες των γονιών περιλαμβάνουν σίγουρα ένα μέρος νιαξίματος και ευθύνης για τα παιδιά, ένα μέρος ανησυχίας για την δική τους επάρκεια σαν γονείς και ένα μέρος φόβου που είναι καθαρά δικός τους και δεν έχει καμία σχέση με την πραγματική ασφάλεια ή την ευημερία των παιδιών. Αυτά τα τρία μπλέκονται.

Και μπλέκονται γιατί πράγματι, νιώθουμε τον κόσμο μας πιο επικίνδυνο, οι πόλεις είναι αχανείς, το περιβάλλον εχθρικό και οι άνθρωποι άγνωστοι. Τα παιδιά είναι πιο πολύτιμα από ποτέ γιατί κάθε οικογένεια έχει ένα, με το ζόρι δύο παιδιά και γύρω απ’ αυτά περιστρέφονται όλοι οι φόβοι αλλά και όλες οι προσδοκίες των οικογενειών. Κι ακόμη πάνω στις ανησυχίες των γονιών στηρίζεται μια ολόκληρη «βιομηχανία ειδών» για παιδιά, από ειδικές τροφές, έπιπλα, παιχνίδια, φάρμακα, σχολεία, κινητά.

Και το κυριότερο, οι γονείς βρίσκονται πολύ περισσότερο χρόνο μακριά από τα παιδιά ενώ ταυτόχρονα έχουν γίνει πολύ πιο απαραίτητοι. Κι αυτό γιατί κανείς εκτός απ’ αυτούς δεν αισθάνεται υπεύθυνος για το παιδί τους, όπως γινόταν (ίσως και να γίνεται ακόμη) στις μεγάλες οικογένειες, στα χωριά ή τις γειτονιές όπου όλοι γνώριζαν και όλοι με τον τρόπο τους θεωρούσαν τον εαυτό τους συνυπεύθυνο για κάθε παιδί.

Πώς γίνεται όμως η φροντίδα των γονιών για την ασφάλεια των παιδιών τους να μπορεί να τα βλάψει αντί να τα ωφελήσει;

Πολλοί γονείς αντιμετωπίζουν τα παιδιά τους, επειδή βλέπουν πόσο παρορμητικά είναι, σαν πλάσματα που δεν έχουν αίσθηση του φόβου. Τα περισσότερα υγιή παιδιά φοβούνται αλλά ταυτόχρονα το κίνητρο να γνωρίσουν τον εαυτό τους και τον κόσμο είναι τόσο δυνατό που τα ωθεί να κάνουν και πράγματα που φοβούνται. Οι φόβοι των γονιών όμως δεν είναι δικοί τους και παρόλα αυτά μπορούν να μεταδοθούν στα παιδιά και να αυτοματοποιηθούν τόσο ώστε να αναστείλουν το κίνητρο αυτό.

Όταν οι γονείς φοβούνται πολύ για τα παιδιά τους εκτός από το να τα προστατεύουν συνήθως κάνουν κι άλλα: καθιστούν τους εαυτούς τους παντοδύναμους αποκλειστικούς προστάτες και εμποδίζουν τα παιδιά να μάθουν να προστατεύουν τον εαυτό τους αλλά το κυριότερο να αποκτήσουν αυτή την αίσθηση αυτοπεποίθησης και σιγουριάς που προσφέρει η εμπειρία του «κατάφερα να τα βγάλω πέρα μόνος μου με κάτι δύσκολο».

Αυτή η οικοδόμηση της εμπιστοσύνης στον εαυτό είναι τεράστιας σημασίας για την ανάπτυξη μιας υγιούς προσωπικότητας αλλά είναι πολύ δύσκολο για ένα παιδί να την αποκτήσει αν δεν του δείξουν οι γονείς την εμπιστοσύνη τους.

Ο εξαιρετικός παιδοψυχίατρος D. Winnicott έγραφε σχετικά: «Μια ακραία συνέπεια της ιδέας ότι η ασφάλεια είναι καλή θα μπορούσε να είναι ότι η φυλακή είναι ένας ευτυχισμένος τόπος για να μεγαλώσει κανείς».

Η άποψη του είναι ότι η προστασία που παρέχουν οι γονείς στα παιδιά τους θα πρέπει να αποσκοπεί στο να γίνει κάποια στιγμή περιττή.

Αυτό μπορεί να γίνει αν οι γονείς καταπολεμούν οι ίδιοι τους φόβους τους. Πώς;

-με το να ελέγχουν συνεχώς πόσο πραγματικοί είναι οι φόβοι τους

-ο καθένας από τους δύο γονείς φοβάται για άλλα πράγματα λιγότερο και για άλλα περισσότερο, και θα έπρεπε στην οικογένεια κάθε πράγμα να είναι περισσότερο αρμοδιότητα αυτού που το φοβάται λιγότερο

-με το να μην βομβαρδίζουν τα παιδιά τους με τους φόβους τους, ακόμη κι όταν τους αισθάνονται

-με το να είναι διαρκώς σε επαγρύπνηση, όχι μόνο για τους. κινδύνους αλλά κυρίως για τις καινούργιες ικανότητες που αποκτά μέρα με τη μέρα το παιδί τους και να του δίνουν την ευκαιρία να τις νιώσει και να τις αναπτύξει περισσότερο

-με το να παρέχουν στα παιδιά τους ταυτόχρονα με την προστασία και την γνώση για να αντιμετωπίζει μόνο του τους κινδύνους και τις δυσκολίες

- με το να ασκούν τον εαυτό τους καθημερινά στο να αντέχει κάτι που καθιστά τα παιδιά πιο υπεύθυνα για τον εαυτό τους.

Για να επανέλθουμε ξανά στον Winnicott: “…οι καλές συνθήκες στα πρώιμα στάδια οδηγούν σε μια αίσθηση ασφάλειας και όταν ο αυτοέλεγχος γίνει γεγονός, τότε η ασφάλεια που επιβάλλεται αποτελεί προσβολή”.

Λουίζα Βογιατζή Ψυχολόγος, Σύμβουλος προσωποκεντρικής προσέγγισης

Η ανάπτυξη τερηδόνας στα δόντια συνδέεται εκτός των άλλων παραγόντων (ορμονικών, γενετικών, μικροβιακών) και με την τροφή.

Πρώτος ο Αριστοτέλης παρατήρησε ότι όταν τρώει κανείς μαλακές και γλυκές τροφές προκαλεί ζημιά στα δόντια. Επιδημιολογικές μελέτες δείχνουν ότι η ζάχαρη, τα ζαχαρωτά και οι γλυκές φυσικές τροφές (μέλι, σύκα, ξηρά φρούτα) προκαλούν τερηδόνα, με τη βοήθεια μικροοργανισμών που βρίσκονται στο στόμα.

Μεγάλη βοήθεια στο θέμα της τερηδόνας προσφέρει η φθορίωση του νερού. Αν το νερό της πόλης δεν είναι φθοριωμένο, χορηγούμε φθοριούχα.Η τερηδόνα μεταδίδεται και από στόμα σε στόμα μέσω ενός βακτηριδίου, του στρεπτοκόκκου mutans. Γι αυτό οι γονείς πρέπει να φροντίζουν και την υγιεινή των δικών τους δοντιών και βέβαια να αποφεύγουν να χρησιμοποιούν τα ίδια σκεύη με το παιδί (ποτήρια, κλπ).

Για να αποφύγει το παιδί τα τερηδονισμένα δόντια, θα πρέπει να μην τρώει ζαχαρωτά, ιδίως μεταξύ των γευμάτων, να τελειώνει το γεύμα του τρώγοντας ένα φρούτο ή με τροφή που περιέχει πολλές φυτικές ίνες (μήλο, καρότο, ωμά λαχανικά), διότι αυξάνουν τη ροή του σάλιου και καθαρίζουν το στόμα από τις τροφές. Πρέπει να μάθει να βουρτσίζει τα δόντια του μετά από κάθε γεύμα και οπωσδήποτε πριν πάει για ύπνο. Αν βουρτσίζει μια φορά τα δόντια αυτή η φορά πρέπει να είναι πριν το βραδινό ύπνο.

Στα μικρότερα παιδιά, το καθάρισμα των δοντιών μπορεί να γίνεται με βρεγμένη γάζα. Η χρήση μπιμπερό για το γάλα σταματάει μετά το 12ο μήνα. Μετά το βραδινό γάλα πρέπει να βουρτσίζονται τα δόντια. Μετά τα 3 χρόνια πρέπει το παιδί να επισκέπτεται τον οδοντίατρο κάθε 6 μήνες.

Συγγραφέας:  Μαρία-Αδαμαντία Μαλλιαρού Παιδίατρος

Πηγή: Ιάτορ

Ο Οδοντίατρος κ. Ανδρεάδης Νικόλαος, διαβάζοντας το άρθρο, επισήμανε:

” Η τερηδόνα ως τερηδόνα δεν μεταδίδεται  από στόμα σε στόμα. Μεταδίδεται όμως ο στρεπτότοκκος mutans καθώς και γαλακτοβάκιλλοι που αιτιάζανται για την εμφάνιση της τερηδόνας. Και πάλι όμως η παρουσία του στρεπτόκοκκου mutans και των γαλακτοβακίλλων ευθύνονται ως δείκτης εμφάνισης τερηδόνας σε ποσοστό λιγότερο από 50%.”

health.in.gr, ΑΠΕ